فرم یا شمایل این سال‌ها

فرم یا شمایل این سال ها
مبنا قرار دادن کیفیت فرمی در آثار هنری در بسیاری از نقدها و کار منتقدان مشهود و رایج است. به این معنا که در آثار هنری آنچه اصل دانسته می شود و دارای ارزش زیبایی شناختی است کیفیات و ویژگی های فرمی اثر است. کیفیات فرمی در آثار ادبی از دقت در کلمات شروع می شود یعنی ایجاد ریتم در آواها و و واج ها تا ریتم در چینشِ سطرها و شکل دادن ساختار، یعنی از موسیقی گرفته تا ترکیب بندی بصری در صفحه. با این مقدمه می خواهم وارد نقدهایی شوم که بسیاری از آثار ادبی سالیان اخیر ما را آثار بی فرمی می دانند، یعنی معتقدند که این آثار تنها با تکیه بر حرف و مضمون و در سطح بالاتری با تکیه بر تصویرسازی خواسته اند که ادبیت خود را بربسازند و به فرم هیچ دقتی نکرده اند اما سوال این است که می شود اثری داشت که بی فرم باشد؟ هر ماده ای فرم و شمایلی دارد و بی دقتی به فرم، بی فرمی نیست. به گمانم درست تر این بود که در تمام این سالیان منتقدان ما به جای تکیه بر آنچه که آن را ضعف می دانستند یعنی حرف و مضمون و تصویرسازی که البته تصویر سازی ضعف نیست ویژگی یی ادبی ست. این پرسش را پیش می کشیدند که چرا شعر این سالهای ما به فرم بی دقت شده است یا دچار فرم های بی دقت و شلخته شده است؟ شاید این پرسش می توانست در روند شکل گیری بوطیقای نانوشته ی این سالها مهم باشد. به نوعی جستن تبار و تاریخ بوطیقایی که کار می کند اما تعریف و تشریح نشده است. (تکه ای از مقاله ی شعر و تاریخ ایرانی) #فریاد_ناصری #مقاله #مجله_هنگام @faryad_naseri