کارکردهای اصلی بانکها در اقتصاد (بخش دوم).. در بخش اول اولین کارکرد بانکها در اقتصاد را توضیح دادم

کارکردهای اصلی بانکها در اقتصاد (بخش دوم)

در بخش اول اولین کارکرد بانکها در اقتصاد را توضیح دادم. در این بخش به دومین کارکرد بانکها در اقتصاد می پردازم.

2- خلق پول:

یکی از مهمترین کارکردهای بانکها، خلق پول است. برای آشنایی با مفهوم خلق پول فرض کنید یک نفر پول منتشر شده توسط بانک مرکزی معادل مثلا 100 تومان را بعنوان حقوق دریافت و آن را نزد یکی از بانکها سپرده گذاری کند. آن بانک، حدود 12 تومان آنرا به عنوان سپرده قانونی به بانک مرکزی می دهد و 4 تومان را بعنوان نقدینگی پیش خود نگه می دارد. در آن صورت بانک می تواند باقیمانده پول(یعنی 84 تومان) را به فرد دومی وام دهد. حال فرد دوم به بانک مراجعه می کند و دوباره آن 84 تومان را سپرده گذاری می کند و در نتیجه بانک می تواند با کسر سپرده قانونی و نقدینگی، حدود 71 تومان پول باقیمانده را به فرد سوم وام دهد و این فرآیند تا آخر ادامه می یابد. مجموع پولهای سپرده گذاری شده در بانک در دفعات مختلف با فرض کسر 16 درصد بابت سپرده قانونی و نقدینگی، رقمی حدود 600 تومان سپرده در آن بانک خواهد شد. در مثال فوق، به 100 تومان پول منتشره بانک مرکزی پایه پولی یا پول پرقدرت گفته می شود. و به 600 تومان پول سپرده گذاری شده در بانک، نقدینگی و به نسبت "نقدینگی به پایه پولی"، ضریب فزاینده پول می گویند.
نرخ سپرده قانونی در افزایش یا کاهش ضریب فزاینده پول نقش اساسی دارد. بعنوان مثال چنانچه متوسط نرخ سپرده قانونی بانکها، 10 درصد باشد در آنصورت ضریب فزاینده 10 برابر(تقسیم 100 به 10) و چنانچه نرخ سپرده قانونی 16.5 درصد باشد، ضریب فزاینده حدود 6 برابر خواهد بود. بانک مرکزی با کاهش یا افزایش نرخ سپرده قانونی بانکها، حجم نقدینگی در اقتصاد را کنترل می کند.
در پایان سال 1393، پایه پولی کشور 131 هزار میلیارد تومان و نقدینگی کشور 782 هزار میلیاردتومان که در نتیجه ضریب فزاینده پول در اقتصاد حدود 6 برابر بود.

ادامه دارد ......

لینک کانال👇👇
@economy7
@economy7