📍فرمول مقابله با رانت ژنتیکی …طی ماه‌های اخیر هشتگ «ژن خوب» به یکی از پرتکرارترین عبارت‌ها در فضای مجازی کشور تبدیل شده است

📍فرمول مقابله با رانت ژنتیکی


طی ماه‌های اخیر هشتگ «ژن خوب» به یکی از پرتکرارترین عبارت‌ها در فضای مجازی کشور تبدیل شده است. فارغ از صحت و سقم اخبار منتشر شده با این کلید‌واژه، این‌گونه شیوه پرداختن به مساله ترجیح منافع شخصی سیاستمداران به منفعت عمومی به دلیل توجه به یک بعد ماجرا و غفلت از ریشه‌ها در میان‌مدت می‌تواند موجب تضعیف سرمایه اجتماعی در کشور شود. چنین پدیده‌هایی در کشورهای دیگر نیز وجود داشته اما آنها به واسطه ماهیت تعارض‌آمیز مناصب سیاسی، چارچوب مشخصی را برای بررسی انحرافات ناشی از اصطکاک بین منافع شخصی و منفعت عمومی ترسیم کرده‌اند.

عمده کشور‌ها با استفاده از کمیسیون‌های مختلف مانند «کمیسیون‌های نظارت بر استاندارد‌های پارلمان» با وضع جریمه‌های سنگین تصمیم نمایندگان به استفاده از رانت را تحت‌الشعاع قرار داده‌اند. فرانسه از جمله کشور‌هایی است که به‌طور گسترده از جریمه‌های مختلف به منظور اصلاح رفتار نمایندگان استفاده کرده است. از جمله این جریمه‌ها می‌توان به حبس تا سه سال، جریمه سنگین و توبیخ اشاره کرد. اگرچه کشور‌های مختلف در دو زمینه اول سیاست‌های مختلفی را در پیش گرفته‌اند، اما بررسی کشور‌های موفق نشان می‌دهد که عمده آنها بخش قابل‌توجهی از سیاست‌های خود را در زمینه کنترل «تضاد منافع» در پیش گرفته‌اند.

در وهله اول کشور‌ها با استفاده از وضع «قوانین بازدارنده» مختلف سعی در کنترل تصمیمات نمایندگان مجلس داشته‌اند. به عبارت دیگر سعی کرده‌اند با استفاده از وضع قوانین مختلف، تصمیمات رانتی نمایندگان را به بن بست بکشانند. درخصوص انتصابات خویشاوندی ناشی از رانت پارلمانی که با نقض اصل شایسته سالاری، تخصیص منابع در حیطه استخدام نیروی کار در جامعه را به خطر می‌اندازد، قوانین مختلفی در کشور‌های مختلف وضع شده است. اغلب کشور‌ها با استفاده از «اداره مستقل بررسی استاندارد نمایندگان» قوانین مختلفی مبنی بر منع استخدام بستگان درجه یک نمایندگان در حوزه کاری آنها وضع کرده‌اند. به علاوه، برای کنترل سوء استفاده‌های احتمالی از جایگاه نمایندگی در شغل‌های دیگر، شغل دوم برای نمایندگان اغلب کشور‌های دنیا منع شده است.

عمده کشور‌ها برای کنترل «رانت پارلمانی» به «خود کنترلی» نمایندگان با استفاده از ابزار آزادی چرخش اطلاعات روی آورده‌اند. به تعبیری دیگر با استفاده از وب‌سایت‌های مختلف، رفتار نمایندگان را در طول دوره نمایندگی او جمع آوری و تحلیل می‌کنند و در اختیار عموم قرار می‌دهند. سایت govertrack.us جزو اولین سایت‌های موفق در آمریکا است که سعی در آزادی چرخش اطلاعات در حوزه پارلمان آمریکا داشته است. این وب‌سایت با استفاده از ویدئو‌های ضبط شده از جلسات مجلس، رای‌های نمایندگان به طرح‌های مختلف را گزارش و مورد تحلیل قرار داده و روی نمودار نشان می‌دهند. همچنین نمایندگانی که با یکدیگر طرح داده‌اند را روی نمودار نزدیک به یکدیگر نشان می‌دهد تا مردم بتوانند تحلیل‌های حزبی و طرح‌هایی را که جنبه حزبی دارند، شناسایی کنند.

در عمده کشور‌ها حزب‌های مختلف مهم‌ترین نقش را در فرآیند انتخاب نمایندگان دارند. به همین دلیل به منظور ممانعت از «رانت پارلمانی» کشور‌های زیادی به « نظارت درون حزبی» روی آورده‌اند. البته کارآیی «نظارت درون حزبی» به حد قابل توجهی به بینش سیاسی افراد جامعه و اینکه چقدر فعالیت‌های سیاسی از سوی رای دهندگان رصد و مورد انتقاد قرار می‌گیرد بستگی دارد.

یکی از ابزارهای دیگری که از سوی کشور‌های مختلف به منظور کنترل «تعارض منافع» مورد استفاده قرار گرفته، مرام نامه‌هایی است که بیشتر جنبه پیشگیری و اصلاح درون پارلمانی دارند. مرام‌نامه حاوی قواعد جزئی و مفصلی است که از طریق برقراری ممنوعیت‌ها، محرومیت‌ها یا اجبار رفتار نمایندگان را کنترل و در صورت تخطی نماینده خاطی را تنبیه و مجازات می‌کنند.
_دنیای اقتصاد

لینک کانال👇👇
@economy7
@economy7