◀️زمینهای خاکی اقتصاد ایران.. ✏️فرض کنید کشوری تصمیم به ارتقای ورزش فوتبال در سطح ملی بگیرد

◀️زمینهای خاکی اقتصاد ایران

✏️فرض کنید کشوری تصميم به ارتقای ورزش فوتبال در سطح ملی بگیرد. در همين راستا در سطح کشور دست به استعدادیابی بزند و برای آموزش استعدادهای منتخب، مربيانی بگمارد و لیگ نوجوانان و جوانان برگزار کند. اين جریان پراستعداد به آرامی قوام بگيرد و رشد کند. اما اين کشور در کمال تعجب، هيچکدام از نوجوانان و جوانان برگزیده و آموزش دیده را به زمين‌های چمن اصلی و دارای سکوی تماشاچی راه ندهد. در عوض برای مشغول نگاه داشتن آنها، مدام دست به ساختن زمين‌های خاکی در اطراف شهرها و روستاها بزند.

✏️ از سوی ديگر، نسلی که از سه دهه پيش در زمين‌های چمن اصلی بازی می‌کرده الان پا به سن گذاشته‌ اما کماکان از مسابقات قهرمانی کنار نکشد و با همان تاکتیک‌های کهنه قبلی به بازی ادامه ‌دهد. در نتيجه، تيم منتخب فوتبال آن کشور در مسابقات بين‌المللی پی‌درپی شکست می‌خورد. در ابتدا فقط از تيم‌های مطرح جهانی شکست می‌خورد، اما به آرامی کار به جايي می‌کشد که در تمام مسابقات فراملی سرانجامی جز شکست ندارد. اما آن کشور همچنان به استعداديابی و استعدادپروری در سراسر کشور در رده‌های نوجوانان و جوانان و ساخت زمين‌های خاکی بدون تماشاچی ادامه می‌دهد!

✏️البته مراد از نقل اين داستان، تحليل وضعيت ورزش فوتبال در سطح ملی نيست. اين داستان اشاره به يکی از دلايل اصلی ناکامی فزاينده کشور در حوزه صنعت و تجارت در سطح بين‌المللی دارد. سال‌هاست که ماهيت صنعت و تجارت در سطح بين‌المللی دستخوش تحولی بنيادين شده و آنچه اصطلاحاً اقتصاد دانش‌بنيان ناميده می‌شود با قواعد و تاکتيک‌های کاملاً جديد سر برآورده است. اقتصادی که در آن، خلق و تجاری‌سازی دانش و فناوری‌های نوين با سرعت زیاد و ‌هزينه کم، کليد اصلی رقابت‌پذيری و کسب قدرت است. اما در همين شرايط، بيشتر سکان‌داران صنعت و تجارت ايران کسانی هستند که نوع نگاه و تاکتيک‌های آنها غبار زمان و زنگار کهنگی به خود گرفته است.

✏️ مدل ذهنی برخی از اين مديران مربوط به زمانی است که هنوز اينترنت اختراع نشده بود! هنوز به دنبال خرید ليسانس فناوری از اروپايي‌ها و واردات تجهيزات خط توليد برای تبدیل منابع طبیعی داخلی به فرآورده‌های قابل فروش هستند!! اين مديران، پرورش و رشد يافته در اقتصاد منبع‌پايه و نفتی هستند و اگر کارنامه موفقی هم دارند (که دارند)، همگی مرهون همان اقتصاد نفتی در دهه‌های گذشته بوده است.

✏️آشکار است که ادامه روند کنونی، باخت‌های پياپی ملی در حوزه صنعت و تجارت را در پی خواهد داشت. این باخت‌‌ها مدتی است که در قالب تعطيلیِ توليد داخلی نمايان شده و امواج کوبنده آن در حال قدرت گرفتن است. ادامه همين مسير می‌تواند به سونامی تعطيلی توليد داخلی بيانجامد. بايد به سرعت تدبيری کرد. کاری کرد که رقابت‌پذيری بر مبنای آفرينش و تجاری‌سازیِ علم و فناوری نوين به جريان اصلی اقتصاد کشور وارد شود.

@economy7