ابتلای ما به بیماری خودایمنی. عیسی منصوری

ابتلای ما به بیماری خودایمنی
🖌عیسی منصوری

✳️ اخیراً در یک صبح جمعه به یکی از مسیرهای کوهستانی شمال تهران رفته‌بودم. در بازگشت به دلیل اشکال فنی خودرو، به چند جا و نهایتاً جلوی یک تعویض‌روغنی آشنا به مسایل فنی خودرو توقف کردم. تعدادی پیش از من منتظر بودند؛ اما دو برادر صاحب‌ تعویض‌روغنی درحال مجادله و زدوخورد بودند. حاصل زدوخوردها پخش شدن قوطی‌های روغن چیده شده در قفسه‌ها، زخمی شدن طرفین، همزمان با ادعای بستانکاری مالی یکی از آنان بود. تعدادی از مشتریان در واکنش به فضای موجود آنجا را ترک کردند؛ بعضی به رفتار برادران تعویض‌روغنی غرولند می‌کردند و برخی دوستانه سعی در آشتی دادن و حل مسأله داشتند.

✳️ زدوخورد برادران و پخش شدن کارتن‌های روغن رفتار سیاست‌ورزان کشور و تعبیر مترجم ارزشمند جعفر خیرخواهان را متبادربه‌ذهن ساخت که؛ «... اقتصاد ایران  شبیه فروشگاه ظروف چینی است که دائم گرفتار دعوا بین اعضای ائتلاف مسلط است و مهم‌ترین نتیجه آن شکستن ظروف فروشگاه است».

✳️ **به نظر می‌رسد در کشور به طور حادی به «بیماری خودایمنی» دچار شده‌ایم.** بیماری خودایمنی هنگامی رخ می‌دهد که دستگاه ایمنی بدن به اشتباه، به خود بدن حمله می‌کند. اختلال خودایمنی می‌تواند اندام‌ها و بافت‌هایی از جمله گلبول‌های قرمز، عروق خونی، عضلات و مفاصل را درگیر کند. در اختلال خودایمنیِ خونی، بدن آنتی‌بادی‌هایی می‌سازد که به گلبول‌های قرمز حمله می‌کنند، چون فکر می‌کنند آنها موادی ناخواسته یا خارجی هستند. راه‌ درمان کلاسیک آن منجر به کاهش توان ایمنی بدن می‌شود. یعنی فرد در مقابل عوامل بیماری‌زای بیرونی مانند ویروس، آسیب‌پذیر می‌شود. به همین دلیل نیز در دوره شیوع کرونا، پزشکان به این دسته از بیماران تاکید بیشتری برای مراقبت دارند.

✳️ می‌توان شواهد بسیاری از اشتباه گرفتن (عمدی و سهوی) خودی از غیر و رفتارهای از جنس خودایمنی را در تاریخ اخیر کشور نشان داد. امیرکبیر و مصدق نمادهای فردی و ۲۸ مرداد و تیر۸۸ نمادهای جمعی خودایمنی هستند. بخشی از جامعه بعدِ از میان برداشتن غیرخودی‌ای به نام امیرکبیر رسما سور داد و مردم شادی کردند. جریان تکنوکرات‌ موثر بر صنعتی سازی در دهه ۴۰ با ابتلا به خودایمنی متلاشی شد. 

✳️ این روزها نرخ بالای ارز و تورم را تجربه می‌کنیم. تقریباً همه کشورهای دارای تجربه نرخ بالای ارز و تورم، وقتی به فروپاشی رسیدند که در مقطعی تاریخی، اختلال خودایمنی وتعارضات در آنها به شدیدترین سطح خود رسید. شیلی، برزیل و آرژانتین مصادیقی از این نوع تجربه در تاریخ اخیر هستند. از این منظر، اکنون مردم نه به دلایل اقتصادی که به دلیل بحران خودایمنی با سختی ارزی و تورم مواجه‌اند.

✳️ درنتیجه رفتار سیاست‌ورزان کشور، واکنش مردم هم کم‌وبیش مشابه مشتریان تعویض‌روغنی است: برخی اقدام به مهاجرت از کشور می‌کنند و یا در آرزوی آنند («خروج»، به تعبیر هیرشمن)؛ برخی در عین تداوم حضور و با احساس مسئولیت به «اعتراض» پیدا و پنهان می‌پردازند و گروهی نیز «وفادارانه» به آینده امید دارند. اما وجه مشترک هر سه گروه قرارگرفتن در معرض گذار از «کنش همگانی» به «نفع‌جویی شخصی» است. افراد مواجه با دعوای برادران، ناچار از پی‌جویی حل مشکل فوری خود به صورت انفرادی و از مسیری دیگر بودند.

✳️ قوا و دستگاه‌ها توان یکدیگر را خنثی می‌کنند و بازیگران سیاسی و امنیتی بر طبل غیرخودی بودن یکدیگر می‌کوبند، سود فردی بر کنش جمعی مزیت می‌یابد. فرد با مسئولیت عمومی دچار فساد و ارتشا می‌شود و منفعت‌جویی فردی، مانند تزریق پنهانی واکسنی که حق دیگران است، به جای کنش جمعی (مانند همیاری اجتماعی، حفظ محیط زیست و یا شرکت در انتخابات) برای مردم اولویت پیدا می‌کند.

🔰 پایان مسیر تشدید رفتارهای خودایمنی در بسیاری از کشورها فروپاشی بوده است. منفعت‌جویانه، مراقب هم باشیم.

۳۰فروردین۴۰۰
@DevKimia
لینک روزنامه شرق :

https://sharghdaily.com/fa/main/detail/280992/%E2%80%8C%D8%A7%D8%A8%D8%AA%D9%84%D8%A7%DB%8C-%D9%85%D8%A7-%D8%A8%D9%87-%D8%A8%DB%8C%D9%85%D8%A7%D8%B1%DB%8C-%D8%AE%D9%88%D8%AF%D8%A7%DB%8C%D9%85%D9%86%DB%8C