هر کسى از جاى خود برخیزد و یک گام فراتر آید. (محمد فاضلی)

هر كسى از جاى خود برخيزد و يك گام فراتر آيد
(محمد فاضلی)
✅ عدم تعهد سازمان‌ها به انتخاب برترین و شایسته‌ترین مدیران صدای مردم را درآورده است. انتخاب مدیران بر مبنای شایستگی‌ها البته ملزوماتی دارد و یکی از روش‌هایی که در جهان توسعه‌یافته برای به‌کار گماردن شایستگان استفاده می‌شود، فراخوان دادن و درخواست از شایستگان است تا خود را نامزد کسب پست‌های مدیریتی کنند. این روش بالاخص در سازمان‌های بین‌المللی، دانشگاه‌ها و شرکت‌های خصوصی متداول است.
✅ فراخوان کردن برای استخدام نیروی انسانی کارآمد در جهان آزموده شده ولی به مانند سایر ابزارها، ملزومات فرهنگی و اجتماعی خاص خود را دارد. این روش در ایران دو تهدید جدی دارد: اول، شایستگان اعتماد نکرده و تصور کنند فراخوان روشی برای موجه ساختن انتخاب افرادی است که از پیش تعیین شده‌اند؛ دوم، شایستگان خود را فراتر و مهم‌تر از آن بدانند که مدارک لازم برای فراخوان را ارسال کنند و منتظر باشند تا با ایشان تماس گرفته و دعوت به‌کار شوند. این دو تهدید اگر واقع شود، باعث می‌شود در نهایت شایستگان اندکی در فراخوان شرکت کنند و انتخاب فرد مناسب دشوار شود.
✅ وزارت نیرو پس از سال‌ها که انتظار داشته‌ایم کشور با شایسته‌گزینی اداره شود و از انتخاب ناشایستگان نالیده‌ایم، برای انتخاب «مدیر کل روابط عمومی و اطلاع‌رسانی» فراخوان داده است (http://moe.gov.ir). رضا اردکانیان، وزیر نیرو که از اولین مصاحبه‌اش درباره راهبردهای وزارت نیرو تا برنامه ارائه‌شده به مجلس، تغییرخواهی و رویکردهای متفاوت به مسائل آب و انرژی را نشان داده، با تجربه بیش از یک دهه فعالیت در بالاترین سطح سازمان‌های بین‌المللی، با فراخوان دادن برای استخدام «مدیر کل روابط عمومی و اطلاع‌رسانی» وزارت نیرو، یک گام دیگر به سوی تغییر رویکردها و شیوه‌ها برداشته است.
✅ وزیر نیرو، فراتر از انتخاب «مدیر روابط عمومی و اطلاع‌رسانی»، پا در راه نهادینه کردن فرهنگ و شیوه فراخوان برای استخدام نیروی انسانی گذاشته است. او و همکارانش که گام در راه «تحقق ایده شایسته‌گزینی» نهاده‌اند از دشواری‌های کار آگاهند. ایشان می‌دانند که بسیاری خواهند گفت این کار به سرانجام نمی‌رسد، و دیوار بلند بی‌اعتمادی مشکلاتی درست می‌کند؛ و بدتر آن‌که بسیاری به انتظار نشسته‌اند تا این ابتکار ناکام بماند و همان شیوه‌های پیشین، که تأمین‌کننده منافع میزگردها (نگاه کنید به یادداشت «ریزگردها و میزگردها») هستند، بر سر جای خویش بمانند.
✅ ما می‌توانیم در کنار رضا اردکانیان بایستیم و کشور را یک گام – هر چند کوچک – به جلو ببریم. اگر خودمان شایسته‌ایم – تجربه داریم، دانش روابط عمومی و اطلاع‌رسانی را می‌دانیم و می‌توانیم در این وضع نه چندان مساعد منابع آب و انرژی به کشور کمک کنیم – منتظر نمانیم تا کسی با ما تماس بگیرد و دعوت به‌کار کند؛ و اگر شایستگانی را می‌شناسیم که قادرند در این سمت به کشور خدمت کنند، از ایشان بخواهیم تا در این فراخوان شرکت کنند. انتظار زیادی نیست که شایستگان برای پیشبرد یک ابتکار صحیح و آزموده‌شده چند دقیقه وقت بگذارند و خود را به میدان رقابت با بقیه شایستگان وارد سازند. آخرین مهلت شرکت در این فراخوان (مندرج در سایت وزارت نیرو) 21 آذرماه است.
✅ فراخوان کردن برای برگزیدن شایستگان به دموکراسی نیز نزدیک‌تر است. نظام‌های دموکراتیک بر این بنا شده‌اند که هر فردی خود را شایسته می‌داند، متقاضی بر عهده گرفتن سمت‌های نمایندگی و اجرایی شود. ماییم که می‌توانیم بر بی‌اعتمادی‌ها غلبه کنیم و پای در راه درست بگذاریم.
✅ این نوشته را با قطعه‌ای از کتاب اسرارالتوحید درباره شيخ ابوسعيد ابوالخیر عارف قرن چهار و پنج هجری به پایان می‌برم، که سخت مناسب احوال این روزهای زندگی ایرانیان است.
✅ «شیخ ابوسعید، يكبار به طوس رسيد، مردمان از شيخ خواستند كه بر منبر رود و وعظ گويد. شيخ پذيرفت. مجلس را آراستند و منبرى بزرگ ساختند. از هر سو مردم مى‌آمدند و در جايى مى‌نشستند .چون شيخ بر منبر شد، كسى قرآن خواند. جمعيت، هم‌چنان ازدحام مى‌كردند تا آن كه ديگر جايى براى نشستن نبود. شيخ همچنان بر منبر نشسته بود و آماده سخن .کسى برخاست و فرياد برآورد: خدايش بيامرزد هر كسى را كه از جاى خود برخيزد و يك گام فراتر آيد. شيخ چون اين بشنيد، گفت: و صلى الله على محمد و آله اجمعين و از منبر فرود آمد. گفتند: يا شيخ !جمعيت از دور و نزديك آمده‌اند تا سخن تو بشنوند؛ تو ترك منبر مى‌گويى؟ گفت: هر چه ما مى‌خواستيم كه بگوييم و آنچه پيامبران گفتند، همه را آن مرد به صداى بلند گفت. مگر جز اين است كه همه كتب آسمانى و رسالت پيامبران و سخن واعظان، براى اين است كه مردم، يك گام پيش نهند؟ آن روز، بيش از اين نگفت.»
(این متن را اگر می‌پسندید، برای دیگران نیز ارسال کنید.) @fazeli_mohammad