اولویت‌های مملکت – قسمت سوم. خودم هم سعی می‌کنم خلاصه‌هایی از این کتاب را به تدریج منتشر کنم

اولویت‌های مملکت – قسمت سوم
مرکز پژوهش‌های مجلس شورای اسلامی کتابی با عنوان «عمده‌ترین مسائل کشور: اولویت‌ها و راهبردهای مجلس شورای اسلامی در دوره دهم» (http://rc.majlis.ir/fa/book_pub/show/985435) منتشر کرده است که خواندن آن‌را به همه علاقمندان برای درک وضعیت کشور در عرصه‌های مختلف، ضرورت‌های سیاست‌گذاری و اقداماتی که باید انجام گیرد توصیه می‌کنم. خودم هم سعی می‌کنم خلاصه‌هایی از این کتاب را به تدریج منتشر کنم. (محمد فاضلی)
(اگر مایل بودید، این مجموعه نوشتارها درباره اولویت های مملکت را با دیگران به اشتراک بگذارید.)

عواقب تداوم وضع موجود
👈با توجه به رشد منفی اقتصادی و نرخ تورم بالا در سال‌های 1391 و 1392 درآمد سرانه واقعی مردم حدود 21 درصد نسبت به سال 1390 کاهش یافت. با فرض رشد متوسط سالیانه 5 درصد که برابر متوسط نرخ رشد دهه‌های اخیر اقتصاد ایران است؛ برای رسیدن به سطح درآمد سرانه سال 1390 حدود 5 سال زمان لازم است.
👈چنانچه ماهیت رشد اقتصادی از نوع رشد اقتصادی سال‌های اخیر اقتصاد ایران (غیر اشتغال‌زا) باشد، پیش‌بینی‌ها نشان می‌دهد در دوره 1393-1400 نه‌تنها شاهد کاهش جمعیت بیکار و کاهش نرخ بیکاری در کشور نخواهیم بود، بلکه روند افزایشی در آن‌ها ممکن است مشاهده شود. نتایج بررسی‌ها نشان می‌دهد، با تداوم وضعیت فعلی، تعداد بیکاران در افق 1400 به نزدیک 5 میلیون نفر خواهد رسید که اگر به آن شاغلین ناقص و دلسرد شدگان از بازار کار اضافه شوند جمعیت آن‌ها بسیار بیشتر از این خواهد بود.
👈تداوم آلایندگی صنایع کشور نه‌تنها آثار مخرب زیست‌محیطی برای کشور خواهد داشت بلکه با توجه به اهمیت و ابعاد بین‌المللی موضوع تداوم وضعیت موجود می‌تواند یکی از موانع تعاملات ایران با سایر کشورها باشد.
👈تعداد بیکاران کل کشور حدود 2.9 میلیون نفر است که اگر جمعیت دارای اشتغال ناقص به آن‌ها افزوده شود 5.3 میلیون نفر خواهد بود و اگر جمعیت دلسرد از کار به آن‌ها اضافه شود این جمعیت بیش از 6 میلیون نفر خواهد شد.
👈«نسبت جمعیت به تعداد شاغلان» یا همان «بار تکفل» در سال‌های اخیر همواره صعودی بوده و در حال حاضر به 3.6 نفر رسیده است که بسیار بالاتر از متوسط جهانی است و می‌تواند معیاری از فقیرتر شدن خانوار ایرانی باشد. «نسبت جمعیت غیرفعال به جمعیت در سن کار» در دهه اخیر همواره صعودی بوده و در حال حاضر به 62 درصد رسیده است که دارای ابعاد اجتماعی، امنیتی و فرهنگی خاص خود است.
👈میزان اشتغال‌زایی رشد اقتصادی در ایران کاهش یافته است به‌نحوی‌که میزان اشتغال‌زایی هر یک واحد درصد رشد اقتصادی از 180 هزار نفر در سال‌های 1380-1375 به حدود 3 هزار نفر طی سال‌های 1390-1385 کاهش یافته است و در مجموع بیانگر آن است که تولید در ایران سرمایه‌بر تر شده است.
👈اولین اقدام اساسی تغییر نگرش سیاست‌گذار در مورد نحوه حصول رشد اقتصادی است. نگاه به این موضوع می‌تواند از «حمایت از تولید برای اشتغال‌زایی» به «حمایت از نیروی کار برای تولید» تغییر کند. پیگیری راهبرد «حمایت از نیروی کار برای تولید» مستلزم «توانمندسازی نیروی کار»، «افزایش پوشش و فراگیری نظام بانکی»، «اولویت صنایع کوچک و متوسط» و «افزایش گسترده سهم بخش‌ها در رشد اقتصادی» است.

نتیجه‌گیری خیلی خیلی ساده
برخی اولویت‌های کشور عبارتند از: «افزایش رشد اقتصادی» که «اشتغال‌زا و فقرزدا» نیز باشد و این اقدام را از مسیر «توانمندسازی و ماهر ساختن نیروی انسانی» دنبال کند و در عین حال ملاحظات محیط‌زیستی و محدویت‌های منابع آب و خاک و طبیعت ایران را نیز لحاظ کند. نزدیک انتخابات است، حواس‌مان باشد هر فردی کاندیدا شد ازش بپرسیم چگونه این اولویت‌ها را محقق می‌کند.
حواس‌مان باشد، حرف‌های خوبی مثل «ما می‌توانیم»، «به جوان‌ها اتکا کنیم»، «با مشارکت مردم می‌توانیم»، «کافی است نگرش‌های خود را تغییر دهیم» و عباراتی نظیر این‌ها، آزمون خود را پس داده‌اند؛ کلیاتی هستند که هیچ وقت جای عقلانیت، سیاست‌گذاری، ایده‌های مبتکرانه و برنامه‌های منسجم را نمی‌گیرند. https://telegram.me/fazeli_mohammad