مان.. محمد فاضلی – عضو هیئت علمی دانشگاه شهید بهشتی

مان

محمد فاضلی – عضو هیئت علمی دانشگاه شهید بهشتی

✅ #مان مخفف «محمود احمدی‌نژاد» است، اما معنایش خیلی فراتر از این آدم است، ولی قبل از شرح آن باید یک داستان تاریخی بگویم که نتیجه‌اش برای تاریخ ایران مهم است.

داستانی از تاریخ انگلستان
در سال 1724 میلادی، دادگاهی در انگلستان تشکیل شد برای رسیدگی شکایت یکی از رابرت والپول – وزیر کشور و بعداً نخست‌وزیر انگلستان – علیه یک شهروند عادی به نام جان هانتریج. هیئت منصفه - که طبیعتاً به جایگاه طبقاتی والپول بیشتر نزدیک بودند تا هانتریج - علیرغم آن‌که والپول قدرتمند بود، با رعایت قانون، به نفع هانتریج رأی دادند. چرا قدرتمندان پذیرفتند که از قدرت خود علیه هانتریج استفاده نکنند و مطیع قانون باشند؟

عجم‌اوغلو و رابینسون در کتاب «چرا ملت‌ها شکست می‌خورند؟» در کنار علل و دلایل دیگر معتقدند حاکمیت قانون یک کالای عمومی است و مثل هر کالای عمومی دیگری «برای همه هست یا برای هیچ کس نیست.» حاکمیت قانون مثل امنیت یا هوای پاک شهر می‌ماند که اگر باشد برای همه هست و اگر نباشد برای هیچ کس نیست. حاکمیت قانون هم یک موازنه بین گروه‌ها برای رفتار و نظارت شدن تحت قواعد خاصی به نام قانون است و «توانایی یکی از گروه‌ها برای تحمیل نامحدود اراده خود بر دیگران، حتی اگر دیگران شهروندان عادی هم‌چون هانتریج باشند، اساس این موازنه را به خطر می‌اندازد.» (ص. 416)

نتیجه‌گیری مهم عجم‌اوغلو و رابینسون این است: «اگر برابری و عدالت می‌توانست به هنگام اعتراض کشاورزان نسبت به تجاوز فرادستان به اراضی مشاع‌شان موقتاً به حالت تعلیق درآید، چه تضمینی وجود داشت که این تعلیق باز هم تکرار نشود؟ ... نظام سیاسی چنین خطری را نمی‌پذیرفت.» (صص. 417-416) اگر حاکمیت قانون حتی یک بار برای همه نباشد، هیچ تضمینی نیست که بار دیگر نقض نشود.

برگردیم به #مان

یک. #مان، تجلی نابِ ستیز سنت‌گرایان (آن‌چه عموما اصول‌گرایان خوانده می‌شود) و بالاخص تندروهای‌شان با همه آرمان‌های مدرن‌ مطلوب اکثریت و بالاخص طبقه متوسط ایران بود (و هست). آرمان‌هایی از جمله نظام اداری عقلانی، دموکراسی، توسعه عقل‌گرا، تعامل عقلانی با جهان، خردگرایی و احترام گذاشتن به تکثر اندیشه، سبک زندگی و تنوع اجتماعی و فرهنگی جامعه ایران.

ادامه نوشته 👇👇👇

(اگر می‌پسندید به اشتراک بگذارید.)

@fazeli_mohammad