این رسانه ویژه انتشار نوشتههای محمد فاضلی است. ارتباط با مدیر کانال:
حاکمان به فوریت و دقت بخوانند. (محمد فاضلی – عضو هیئت علمی دانشگاه شهید بهشتی)
حاکمان به فوریت و دقت بخوانند
(محمد فاضلی – عضو هیئت علمی دانشگاه شهید بهشتی)
فرمان میدهیم از این پس:
✅ مجامع بحث و مشاوره وسیعاً ایجاد میشود و در همه امور با بحث عمومی تصمیم گرفته خواهد شد.
✅ همه قشرها، از عالی و دانی، به اتفاق هم امور عمومی را با قدرت اداره خواهند کرد.
✅ مردم عامه، در پایه مأموران لشکری و کشوری، اجازه خواهند یافت که خواست قلبی خود را دنبال کنند، به گونهای که دیگر کسی ناراضی نباشد.
✅ آداب و رسوم ناپسند گذشته منسوخ خواهد شد و همه چیز بر قانون عدل طبیعت قرار خواهد گرفت.
✅ دانش در همه جهان، پی گرفته خواهد شد تا از این راه پایههای حکومت امپراتوری مستحکم شود.
✅ اینها پنج اصل میثاقنامهای است که در 7 آوریل 1868 توسط امپراتور موتسوهیتو که بعدها «مِیجی» نام گرفت، به مردم ژاپن ابلاغ شد. متن را البته دو دانشمند ژاپنی به نامهای یوری کیمیماسا و فوکوئوکا تاکاچیکا نوشته بودند، درست مانند بقیه متنهای عاقلانهای که متفکران و دانشمندان مینویسند و به نام سیاستمداران تمام میشوند.
✅ این پنج اصل را از کتاب «مِیجی، امپراتور ژاپن و دنیای او: 1912-1852» برگرفتهام که به قلم ژاپنشناس آمریکایی دونالد کین و با ترجمه هاشم رجبزاده توسط انتشارات جهان کتاب منتشر شده است. «مِیجی» به معنای «حکومت روشنبین» یا «فرمانروایی تابناک» (ص. 18) است و برای دوران 1868 تا 1912 یعنی سالهای حکومت موتسوهیتو بهکار رفته است.
✅ کتاب، اثری به نهایت خواندنی است در شرح تاریخ و احوال ژاپن از چند دهه قبل از به حکومت رسیدن میجی تا زمان مرگش، و اگرچه پژوهشی جامعهشناختی یا از جنس علوم سیاسی پیچیده نیست؛ اما همین سادگی است که کتاب را برای هر علاقمند به کتاب، توسعه و درک تاریخ ملتها جذاب میسازد. کتاب نشان میدهد چگونه امپراتور «میجی» نسبت به پدرش امپراتور کومی که در مقابل حمله کشتیهای خارجی «دستور داد در هفت زیارتگاه شینتویی و هفت معبد بودایی مراسم دعا و نیاز برگزار کنند، و خوراک خود را هم به حداقل رساند تا ریاضت بکشد و دعایش برای از سر گذراندن این خطر اجابت شود.» (ص. 28) تغییر کرد.
✅ کتاب نشان میدهد چگونه تحولات اجتماعی و البته بروز قشری از فرهیختگان، از جمله خود امپراتور که پدرش و مقامات دربار بر آموزش او همت گمارده بودند، سبب شد بیگانههراسی ژاپنیها به دست فراموشی سپرده شود. امپراتور میجی «از تأثیر تنفر از خارجیها که بر جان و روان پدرش چیره بود، بر کنار مانده بود.» (ص. 71). بیگانههراسی ژاپنیها چنان بود که در 23 مارس 1868 وقتی وزیر مختار انگلیس قصد رفتن به دربار و دیدن امپراتور را داشت مردم پایتخت عقیده داشتند «اگر بیگانگان به قصر پذیرفته شوند، سرزمین خدایان به وضع مرگباری از توان میافتند، و اگر خارجیها اجازه یابند که سیمای پادشاه را ببینند تقدس امپراتور از میان میرود.» (ص. 73) اعلامیهای در روز 9 فوریه 1868 خطاب به مردم صادر شد که میگفت «اوضاع و احوال چنان دگرگون شده که روابط دوستانه با کشورهای بیگانه که مایه اندوه امپراتور پیشین میشد، اکنون مطلوب است.» (ص. 69)
✅ میجی آموزشدیده بود. پدرش از کودکی به او سرودن شعر کوتاه ژاپنی آموخته بود و شعر میسرود. نوجوان بود که به امپراتوری رسید و و حتی پس از تاجگذاری نیز آموزش او با جدیت دنبال شد. چارلز لَنمَن در 1882 درباره او نوشته است «برخلاف بسیاری از شاهان و شاهزادگان اروپایی، به تنآسانی و خوشگذرانی معتاد نیست، بلکه در پرورش ذهن و فکر خود جدیت دارد و هر رنج و سختی را برای دانشاندوزی بر خویشتن روا میدارد. از تدبیرهای میجی برای نزدیک شدن به مردم، رفتن او به میان آنها و شنیدن سخن آنها، بالاخص گروههای خاص مانند دانشآموزان، اهل کار و صنعت و جایزه دادن به ممتازان آنها بود.
✅ کتابی کمنظیر است برای حاکمان و مردم، که اغلب تمایلی ندارند درگیر پیچیدگیهای فنی مطالعات اجتماعی شوند. ساعات لذتبخشی را در هنگام خواندن این اثر تجربه خواهید کرد. خوش بگذرد.
✅ بیانصافی است در انتها از خدمات هاشم رجبزاده (متولد 1320) تقدیر نشود. او سال 1351 دکترای حقوق از دانشگاه تهران گرفت و در سالهای 1349 تا 1361 عضور وزارت امور خارجه ایران بوده است. رجبزاده از 1361 تا 1392 استاد زبان فارسی در دانشگاه مطالعات خارجی اوساکا ژاپن بوده و در 23 اردیبهشت 1388 «نشان گنجینه مقدس» را از دست امپراتور ژاپن به احترام تلاشهایش برای معرفی فرهنگ و تمدن ژاپن به ایرانیان و 27 سال تدریس مداوم ایرانشناسی در دانشگاههای ژاپن دریافت کرده است. سلامت و شادمان باشند و خدماتشان به دنیای دانش و ایرانیان، ماندگار و مأجور.
(این متن را اگر میپسندید، برای دیگران نیز ارسال کنید.) @fazeli_mohammad