⚠️ وضعیت بحرانی

⚠️ وضعیت بحرانی

✔️ گزارش مرکز بررسی‌های استراتژیک ریاست‌جمهوری درباره چالش‌های توسعه در "استان قم"

⭕️ به نظر می‌رسد در تمامی سال‌های پس از انقلاب، پیوسته این تصور در اذهان وجود داشته است که حضور حرم حضرت معصومه (س)، حوزه‌های علمیه، مراجع تقلید، پتانسیل‌های اقتصادی متعدد قم و جایگاه سیاسی و مذهبی آن در نظام جمهوری اسلامی باعث می‌شود تا شهر "قم" به عنوان نمادی از توسعه اقتصادی، پیشرفت علمی و فرهنگی و مدنیت اسلامی باشد و این ویژگی‌ها، استان را در برابر "آسیب‌های اجتماعی" واکسینه خواهد كرد و بسیاری از آسیب‌ها به سراغش نخواهند آمد؛ در حالی‌ که شاید از این نکته غفلت کرده‌ایم که ساخت و نگه‌داشت اینگونه ویژگی‌ها برای استان و خاصه شهر مقدس قم نیازمند "برنامه‌ریزی"، "مدیریت کارآمد و علمی"، "آینده نگری" و "فراهم آوردن زمینه‌های توسعه متوازن و پایدار استانی، منطقه‌ای و کشوری" است.

⭕️ توسعه‌ی پایدار در تمامی زمینه‌های سیاسی، اجتماعی- فرهنگی، اقتصادی و زیست‌محیطی نیازمند حکمرانی خوب، مدیریت کارآمد و شفافیت اطلاعاتی است، در غیر این صورت در طی چند دهه بی‌توجهی و نتیجه سیاست‌های غلط توسعه‌ای، مشکلات و آسیب‌ها بر هم انباشته خواهند شد و به "وضعیت بحرانی" ختم خواهند گردید؛ وضعیتی که به نظر می‌رسد هم اکنون قم به آن گرفتار شده است.

⭕️ به‌عنوان مثال در حال حاضر عمده‌ترین چالش‌های اجتماعی- فرهنگی و جمعیتی استان قم که بعضا وضعیت بحرانی پیدا کرده‌اند عبارتند از طلاق، مهاجرپذیری بالا، حاشیه نشینی و تبعات آنها. بررسی وضعیت این سه آسیب عمده در استان قم می‌تواند دریچه‌ای باشد برای فهم نوع نگاه و گفتمان مسئولان به مسائل اجتماعی- فرهنگي در قم که می‌توان گفت شامل چند ویژگی است:

1⃣ نگاه ایدئولوژیک به قم و مسائل اجتماعی آن

2⃣ غفلت از مسائل اجتماعی و درک دیرهنگام بحران‌های اجتماعی

3⃣ توصيف وضعيت مطلوب به جای تبيين وضعيت بحرانی (کلی گویی و کلیشه گویی درباره علت‌های مسائل و راهکارهای آن)

⭕️ همچنین استان قم در بعضی از زمینه‌ها چون نرخ تولید ناخالص داخلی، نرخ مشارکت اقتصادی و بعضا نرخ بیکاری نسبت به میانگین کشوری و استعدادهایش وضعیت مطلوبی ندارد.

⭕️ در حال حاضر نیز قم جزو یکی از سه استان نخست کشور در زمینه رویارویی با مشکلات تأمین آب می‌باشد و كمتر از ۲۰ درصد نیاز آبی شهر قم از داخل استان و مابقی آن از خارج از مرزهای استان تأمین می‌شود.

✅ بدون آنکه بخواهیم ناامیدانه چشم بر تمامی نقاط قوت و وضعیت‌های مثبت موثری که قم هم اکنون دارد، ببندیم و منکر آنها بشویم باید به این مساله با رویکردی واقع‌بینانه اعتراف کنیم که 《قم》 در حال حاضر به 《کانونی از بحران‌های اجتماعی و زیست محیطی》 تبدیل شده است که نشانه‌های آن را در طلاق و حاشیه نشینی، کمبود منابع آب، بیابان‌زایی و پدیده ریزگردها و... به وضوح می توان مشاهده کرد.

✅ البته این وضعیت را با پذیرش وجود بحران، برنامه‌ریزی منظم و علمی، مدیریت کارآمد و شفاف‌سازی اطلاعاتی می‌توان مدیریت کرد و سامان بخشید به گونه‌ای که هم بحران‌ها از قم رخت بربندند و شهروندان قم از تبعات این بحران‌ها در امان بمانند و سطح بالاتری از کیفیت زندگی را تجربه کنند و هم قم به جایگاهی که شایسته آن است بازگردد و در سطح کشوری و بین المللی نمونه‌ای از یک 《شهر توسعه یافته اسلامی》 باشد.

📎در گزارش حاضر تلاش‌شده با نگاهی واقع‌بینانه و مستند، به بررسی مسائل راهبردی توسعه در استان قم در حوزه‌های اجتماعی-فرهنگی، اقتصادی، محیط‌زیست، کشاورزی و دامداری، بهداشت و سلامت، گردشگری و صنعتی پرداخته شود.

منبع: مرکز بررسی‌های استراتژیک

🔻برای دریافت و مطالعه متن کامل گزارش از لینک دانلود زیر استفاده کنید.
https://t.me/irgeopolitics/4312

ژئوپولیتیک ایرانی
@irgeopolitics