برخورد دوگانه روسیه با عضویت ایران در پیمان شانگهای (بخش دوم)

برخورد دوگانه روسیه با عضویت ایران در پیمان شانگهای (بخش دوم)

مزید بر مولفه های فوق همان گونه که محرز است همه اعضای شانگهای با اسرائیل و امریکا رابطه کم و بیش مناسبی دارند، هرچند چالش هایی هم برخی از آنها از جمله چین و روسیه با آمریکا دارند، اما روابطشان در زمینه های مختلف برپاست. در حالی که ایران، اسرائیل را به عنوان کشور به رسمیت نمی شناسد و این رژیم را دشمن جهان اسلام می پندارد (هر چند که کشورهای مسلمان یا دربرابر اسرائیل نیستند یا با آن همکاری می کنند) و با آمریکا هم روابطی رسمی ندارد و در صورت لزوم در برخی زمینه ها من جمله موضوع هسته ای و سوریه با این کشور مذاکره می کند. به همین دلایل ورود ایران به شانگهای موجب واکنش اسرائیل و امریکا و غرب می شود. این در حالی است که هیچ کدام از اعضای این سازمان مایل نیستند در برابر آمریکا و اسرائیل باشند و صرفا می خواهند با بازی های خود از آمریکا امتیازاتی بگیرند و درکنار آنها باشند و بیشتر هویج آمریکا را تناول کنند نه چماقش را.

از سوی دیگر ایران تنها کشور شیعه مذهب است که در این جمع به عنوان ناظر حضور دارد و تاجکیستان به دلیل ارتباط حزب نهضت اسلامی با ایران نگرانی هایی دارد و ازبکستان نیز به دلیل آتش زیر خاکستری که از گروه های اسلامی وجود دارد و نگران ارتباط آنها با ایران است، می تواند مخالف ورود ایران به سازمان شانگهای باشد.

مخالفت با عضویت ایران به دلیل رویکردهای متفاوت اعضای شانگهای در غرب آسیا به ویژه خاورمیانه در مقایسه با مواضع ایران دراین منطقه نیز هست. در مجموع این اعضا هم سویی بسیار اندکی با ایران در مسائل مختلف عقیدتی، سیاسی، منطقه ای و بین المللی دارند و حتی اگر ایران عضو دائم این سازمان هم شود، منافع قابل توجهی کسب نخواهد کرد؛ بنابراین مناسب است دستگاه دیپلماسی کشور موضوع عضویت ناظر در این نهاد را مورد بازبینی (چه بسا خروج از عضویت ناظر را) قرار دهد و در راستای پرکردن خلاء های امنیتی و منطقه ای با بهره گیری از پتانسیل های ژئوپولیتیک و ژئواکونومیک، طرحی نو در اندازد و مانع از استفاده دیگر بازیگران از ایران از طریق پنهان شدن در پشت مواضع آمریکا و غرب شود.

کلام آخر

به نظر می رسد روند تحولات درون سازمانی شانگهای و اهداف و رویکردهای اعضای این سازمان و وجود تفاوت های آشکار و پنهان مواضع آنها با مواضع ایران در مسائل مختلف منطقه ای و جهانی و دخیل بودن مولفه های تاریخی، جمعیتی و فرهنگی و مقوله منافع ملی اعضا نشان می دهد که علی الاصول اعضای سازمان همکاری های شانگهای با عضویت دائم ایران در این تشکیلات موافقت نخواهند کرد و با عضویت دائمی پاکستان که از این پس دارای حق رای در سازمان خواهد بود، روند الحاق ایران سخت تر نیز خواهد شد. اینک زمان آن فرارسیده است که ایران توجه بیشتری به تامین منافع ملی خود از طریق تعامل با بازیگران برتر و میدان ندادن به کشورهایی که تحت تاثیر بازیگران قویتر از خود هستند، نشان دهد و درهمین راستا استراتژی نوینی را ترسیم کند.

تحولات ژئوپولیتیک
https://telegram.me/joinchat/BxG3Lz7lgQ8_8EvS2KoeCw