قصیدهٔ۹..۱۰. لطافت حرکات فلک به گاه سماع. طراوت نغمات زبور گاه ادا،

قصیدهٔ۹

۱۰. لطافت حرکات فلک به گاه سماع
طراوت نغمات زبور گاه ادا،

🍃🍃🍂🍁🍂🍃🍃
لطافت حرکات فلک: گردش‌های موزون و پیوستهٔ فلک، حکما می‌گویند فلک متحرک بالذات است و حرکتش شوقی است و موسیقی معلول صداهای ناشی از تحرک افلاک و افلاک اصواتی دارند موزون و آن را ارغنون فلک نیز نامیده‌اند؛ (واژه‌نامهٔ موسیقی ایران زمین ذیل موسیقی)؛ چنانکه مولانا می‌فرماید:
پس حکیمان گفته‌اند این لحن‌ها
از دوار چرخ بگرفتیم ما

بانگ گردش‌های چرخ است این که خلق
می‌سرایندش به طنبور و به خلق

مؤمنان گویند کآثار بهشت
نغز گردانید هر آواز زشت

ما همه اجزای آدم بوده‌ایم
در بهشت آن لحن‌ها بشنوده‌ایم

گرچه بر ما ریخت آب و گل شکی
یادمان آمد از آن‌ها چیزکی

لیک چون آمیخت با خاک کرب
کی دهند این زیر و این بم آن طرب؟
(مثنوی، دفتر چهارم، ابیات ۷۳۳-۸)
سماع: وجد و سرور و دست‌افشانی و پایکوبی.
فرهنگ شاخ نبات حافظ.
طراوت: تازگی.
نغمات: جمع نغمه، آوازها و ترانه‌ها.
زبور: لغتی است عبری به معنی کتاب و نوشته؛ کتابی است آسمانی که بر داوود نبی(ع) نازل گشت و سروده‌های آن را مزامیر گویند.
گاه ادا: هنگام آواز و خواندن.

@khaghanieshervani