سید رشید چنارانی و منابع مطالعاتی

سید رشید چنارانی و منابع مطالعاتی
@oralhistori
مرحوم‌ سیدرشید ‌عرب جبل عاملی مشهور به‌ سیدرشید ‌چنارانی فرزند سیدخان جان متولد 1286 ش. پس از یک زندگی پرفراز و نشیب سرانجام در 31 مردادماه 1343 محکوم به اعدام شد. کتاب افسانه سیدرشید جدی‌ترین اثری است که به صورت غیرمستقیم و در قالب رمان به بخش‌های از زندگی و اقدامات وی پرداخته است. هر چند شاپور آرین‌نژاد در مقدمه کتاب تأکید دارد داستان (افسانه سید رشید) رمانی است خیالی که به هیچ وجه مربوط به شخص یا خانواده معینی نیست، ولی همخوانی عنوان کتاب با اسم‌ سیدرشید ‌و کلیت و مکان داستان و اسامی برخی از شخصیت‌ها ناخوداگاه ذهن خواننده را به زندگی‌ سیدرشید ‌سوق می‌دهد. گاهی نویسنده با برجسته نمودن نشانه‌های از زندگی‌ سیدرشید ‌به خصوص نحوه اعدام او، برشی از زندگی‌ سیدرشید ‌را مطرح کرده است. کتاب افسانه‌ سیدرشید ‌توسط انتشارات دنیای کتاب در سال 1372 چاپ و منتشر شده است.
سید رشید (روایتی ماندگار از مردان مرد دشت گرگان)کتاب منتشر نشده به قلم محمودرضا شیخ‌نژاد است‌ که نویسنده با استفاده از اسناد و خاطرات به بخش‌ها و جنبه‌هایی از زندگی‌ سیدرشید ‌پرداخته است. با آن که بخش‌هایی از کتاب مستند است، ولی قهرمان‌پروری نویسنده موجب شده گاهی شخصیت‌پردازی چندان مستند نباشد و مطالبی به اشتباه عنوان شده باشند. صفحاتی از کتاب خشم و غارت، پژوهشی نوین از سرگذشت پر مخاطره ملت غیور مرزبان خراسان، تألیف احمد عضدی به خاطرات و اقدامات‌ سیدرشید اختصاص دارد. این کتاب در سال 1385 توسط انتشارات عضدی منتشر شده است. بخش‌هایی از خاطرات منتشر نشده خانلر قراچورلو نیز به‌ سیدرشید ‌پرداخته است.
مجموعه مصاحبه‌های حسن حمیدی خبوشانبا خانواده و همراهان‌ سیدرشید ‌از دیگر منابعی هستند که اطلاعات مهمی در ارتباط با زندگی و شخصیت‌ سیدرشید ‌ارائه می‌دهند. هر چند این مصاحبه‌ها‌ هم با دیدگاه خاصی انجام شده و مصاحبه‌کننده در صدد برجسته نمودن بخش‌ها‌ی پنهانی از زندگی‌ سیدرشید ‌است. این مصاحبه‌ها‌ در موضوعاتی از جمله نحوه اعدام‌ سیدرشید ‌مهم هستند. همچنین چند مصاحبه از مجموعه تاریخ شفاهی مرکز اسناد و مطبوعات آستان قدس رضوی اختصاص به‌ سیدرشید ‌دارند. این مجموعه مصاحبه‌های شفاهی به همراه اسناد و مطالب روزنامه‌ها و کتاب‌های معرفی شده هرکدام از دیدگاهی به‌ سیدرشید ‌و انگیزه‌های وی از یاغی‌گری پرداخته‌اند.

تاریخ شفاهی
@oralh ارتباط با ما
https://telegram.me/oralhistori