به مناسبت فرا رسیدن امر داد ماه. بیست و هشتم امرداد. حزب توده، سازمان جوانان» (مقدمه)

به مناسبت فرا رسیدن امر داد ماه
@oralhistori
« بیست و هشتم امرداد . حزب توده ، سازمان جوانان » (مقدمه )

پس از سوم شهریور ماه 1320 خورشیدی که رضا شاه را خلع و فرزندش محمد رضا را به جای او گذاشتند ، یکی از کارهایی که باتوجه به موقعیت آن روز مملکت انجام شد ، آزاد شدن کلیه زندانیان سیاسی و علنی شدن احزاب ملی و کمونیست و در راس همه آنها حزب توده . یعنی قوی ترین حزب ساسی ضد سلطنت آن روز بود .
چون متفقین کشورمارا از همه سو اشغال کرده بودند و دولت ایران در آن مقطع از تاریخ چندان قدرت وثباتی نداشت و از سوی دیگر شاه هم علاوه بر جوانی و کم تجربه بودن یک آدم سیاسی نبودو بزرگان وسیاستمداران آن زمان مانند ذکا الملک فروغی و دیگران او را راهنمایی و مراقبت می کردند . لذا احزاب . آزاد شده و روزنامه های بسیار و رنگارنگی با مجوز و یا بدون مجوز اقدام به انتشار کردند و تا مدتی هیچ مانع و سانسوری هم برسر راه آنان نبود . با آزادی حزب توده کلانتری ها در بیشتر جاها شده بودند سیاهی لشگر و به جایش احزاب و تاحدودی هم روحانیون چرخهای امور جاری مردم را می چرخاندند .
در همین مشهد حزب توده مراکزی را تاسیس کرده بود . از جمله در خیابان ارک ( امام خمینی فعلی جنب سینما فردوسی سابق . اتاقهای بالای دکاکین) . و درشهر هر اتفاقی که می افتاد . هرجا دزدی یا دعوا می شد ، اختلاف بین زن و شوهر ها ودیگر مسایل . کمتر کسی به کلانتری مراجعه می کرد . زیرا که کلانتری ها اگر چه موقت ، قدرت اجرائی نداشتند و مردم بیشتر به مامورین و مراکز حزب توده مراجعه کرده و درآن جا مسایل را حل وفصل می کردند . و البته مومنین و افرادی که تعصب مذهبی داشتند در این قبیل مواقع به روحانیون در جه یک مراجعه و حل مشگل خود را از آنان می خواستند .
روزنامه های ملی و توده ای نیز فراوان شده بود و با اخبار و تبلیغات بسیار هر یک کوشش می کرد جوانهای آن روز را به سوی خود جلب کند ، که تا حدودی موفق هم شده بودند . غافل از این که دولت و دربار و وابستگان به انگلیس و روس و غیره در انتظار فرصت بودن تا ورق برگردد و مخالفین شاه را سرکوب کنند که این فرصت در سال 1327 فراهم شد . یعنی سال ترور (باحتمال ساختگی) شاه وسیله شخصی به نام (ناصرفخرآرا) .
@oralhistori
بر گرفته از ماتیکان : مشهد قدیم نوشته این بنده
م . ح . تقوی گیلانی
یزدان یاور همه باد
پارسی را پاس بداریم .

تاریخ شفاهی
@oralh ارتباط با ما
https://telegram.me/oralhistori