◀️ نگاهی به بینش سیاسی امام علی (ع) ▶️

◀️ نگاهی به بینش سیاسی امام علی (ع) ▶️

مقوله حکومت و عدالت بار ها در کلام نورانی امیر المومنین علی (ع) تجلی یافته است ؛ حضرت در یکی از نامه ‏‌های خویش مرقوم فرمودند : «کسانی که در حکومت من به سر می‏برند و سپس به امویان پیوستند ، عدل را دیدند و شنیدند و در جان خود قرار دادند ولی آن را نپذیرفتند».
در منش امیر المومنین علی (ع) سیاست به معنای تدبیر و تمشیت امور بندگان خدا و موضع گیری درست و صحیح در بحران‌ هاست.
اینکه عده‌ ای ، علی بن ابیطالب را فردی غیر سیاسی می نامند ، از آن جهت است که رویکرد شان به ساحت سیاست ، همان رویکرد ماکیاولیست‌ هاست که مقوله سیاست را آن روی سکه‌ نیرنگ و خدعه و فریب می ‌انگارند.
امیر المومنین در همین رابطه طی خطبه ‌ای می فرمایند : «همانا ما در روزگاری به سر می ‌بریم که بیشتر مردم ، بی‌ وفایی (خیانت ، حیله گری) را زیرکی می ‌دانند و نادانان آنها را اهل تدبیر م ی‌خوانند ؛ خداشان کیفر دهد ، چرا چنین می پندارند؟»
مولا در ادامه همان خطبه ، می فرمایند : «مردان خدا نیز راه مکر را می دانند ، لیکن دین خود را زیر پا نمی گذارند ... گاه بود که مرد آزموده و دانا از چاره کار آگاه است ، اما فرمان خدا ، وی را مانع راه است و با این که قدرت بر انجام آن دارد آن را به روشنی رها می سازد ولی آن کس که از گناه و مخالفت فرمان خداوند پروا ندارد از همین فرصت استفاده می کند . . .».
امیر المومنین علی (ع) اصول اخلاقی را در زندگی فردی و سیاسی خود کاملاً رعایت می کرد. جوهر اندیشه های اخلاقی امام علی (ع) تفکیک مطلق حق و باطل و اطاعت کامل از حق است.
از نظر حضرت علی (ع) تشخیص حق اهمیت حیاتی دارد ؛ ولی پیروی از حق، مهم تر است. به همین دلیل در اندیشه امام علی (ع) نسبی گرایی راه ندارد و تمام مبارزات مولا برای نشان دادن تفاوت حق و باطل بود. ایشان نزاع اصلی انسان‌ ها را نزاع حق و باطل می داند و با بینشی مذهبی و الهی بزرگ ترین عامل اختلاف افراد بشر را پیروی عده ‌ای از حق و عده ای دیگر از باطل می داند.
امام علی (ع) معتقد است : «اگر زمانی حق و باطل با هم آمیزند ، تنها کسانی که مورد لطف خدا قرار دارند ، نجات می یابند. پس اگر باطل از امتزاج و آمیختگی با حق جدا باشد مردم حقجو منحرف نمی ‌شوند و اگر حق از پوشش باطل جدا شود و آزاد گردد ، زبان بد خواهان از آن قطع می گردد ؛ لکن قسمتی از حق و قسمتی از باطل گرفته و مخلوط می شوند ؛ در این جاست که شیطان بر اولیای خود مسلط می شود و فریب شان می دهد، ولی نجات می یابند آنانی که مورد لطف الهی هستند و از جانب خدا نیکی به آنها شده است.»
در نظام اخلاقی حضرت علی (ع) غایت نهایی «آخرت» است. هدف تمام اندیشه ها و افعال امام (ع) کسب سعادت اخروی و نزدیکی به خداست. او در این زمینه ذره‌ ای کوتاه نمی ‌آید و غایت اخروی افعال خود را هیچ گاه از نظر دور نمی دارد. در عرصه سیاسی نیز ، اخلاق و سیاست امام علی (ع) اخلاق و سیاستی آخرت گراست و به همین دلیل در گستره اخلاق ، امیر المومنین هیچ گونه مصالحه ‌ای را نمی ‌پذیرند.
البته مقصود امام کم ارزش جلوه دادن دنیا نیست ؛ بلکه هدف ایشان تنظیم رابطه خویش با دنیا است. در این رابطه ، «آخرت» غایت است و «دنیا» وسیله ، و این وسیله تا زمانی که در خدمت غایت نهایی باشد ، بسیار ارزشمند است ، به گونه ای که حضرت آن را دار صدق می خواند.
قرآن کریم یکی از اهداف بعثت انبیا (ع) را اقامه قسط در جامعه انسانی معرفی می‏کند ؛ برپایی قسط و عدالت در اندیشه سیاسی امیر المومنین علی (ع) که قرآن ناطق است ، جلوه ای ویژه دارد ؛ نام علی (ع) قرین عدالت است ؛ مولا تجسم عدل و مساوات و حق و انصاف است.
مقوله حکومت و عدالت بار ها در کلام نورانی امیر المومنین علی (ع) تجلی یافته است ؛ حضرت در یکی از نامه ‏‌های خویش مرقوم فرمودند : «کسانی که در حکومت من به سر می‏برند و سپس به امویان پیوستند ، عدل را دیدند و شنیدند و در جان خود قرار دادند ولی آن را نپذیرفتند». از این بیان فهمیده می‏شود که امام علی (ع) در دوران حکومت خویش به گونه ‏ای رفتار کرده ‏اند که مردم بتوانند عدل را بفهمند ؛ یعنی یک حکومت دادگر می‏تواند با نشان دادن مصداق‌ های عدالت به‏ مردم ، آن را به ایشان بشناساند.

🎯کانال دانش سیاست👇👇👇
@policypaper