ادبیات ایده‌آلیستی روحانی در فضای آنارشیک (هرج و مرج) بین‌المللی معنا ندارد

ادبیات ایده‌آلیستی روحانی در فضای آنارشیک(هرج و مرج) بین‌المللی معنا ندارد

نویسنده: دکتر ابراهیم متقی، استاد دانشگاه تهران

سخنرانی حسن روحانی، رئیس‌جمهوری ایران عمدتا ماهیت ایده‌آلیستی داشت؛ ادبیات ایده‌‌آلیستی در روابط بین‌الملل ممکن است مورد حمایت گروه‌های عمومی قرار بگیرد؛ اما تاثیر چندانی در سیاست‌گذاری و الگوهای رفتاری ندارد. به عبارت دیگر، رویکردهای ایده‌آلیستی به لحاظ افکار عمومی مثبت تلقی می‌شود، اما اثربخشی چندانی در حوزه سیاست بین‌الملل نخواهد داشت.

اگر منظور از بیان این حرف‌ها، بسیج جامعه بین‌الملل با هدف حمایت از ایران باشد، باید گفت که چنین بسیجی حاصل نخواهد شد. چراکه رویکرد نظام بین‌الملل عمدتا مبتنی بر معادله و «سیاست قدرت» است.

اگر فکر می‌کنیم که بیان این رویکردها، تاثیری بر سیاست آمریکا بر جا می‌گذارد یعنی اینکه باعث برداشته شدن تحریم‌ها می‌شود نیز باید توجه داشت که چنین مساله‌ای حاصل نخواهد شد.

هرچند شاید سیاست ترامپ در نگاه افکار عمومی بین‌المللی مشمئزکننده به‌نظر برسد، اما او واقعیت‌های سیاست را به‌صورت بسیار شفاف بیان کرد. ترامپ سیاست امنیتی آمریکا را در ارتباط با ایران به این صورت تنظیم و بیان کرد که ایران به موازنه قدرت مورد نظر آمریکا در منطقه توجهی ندارد که این مساله مستوجب هزینه‌هایی همانند تحریم‌ است.

اصولا، بیان یک‌سری عبارات با ادبیات ایده‌آلیستی برای مظلوم‌نمایی در فضای آنارشیک سیاست بین‌الملل معنا ندارد. در سیاست بین‌الملل مساله اصلی این است که چه اقدام متقابلی باید انجام داد؛ این در حالی است که آقای روحانی هیچ بحثی صورت نداد که اگر آمریکا سیاست تحریم یکجانبه‌اش را ادامه دهد چه اقدام متقابلی را با هدف افزایش هزینه‌های سیاسی و راهبردی آمریکا انجام خواهد داد. اما ترامپ خیلی صریح، رئالیستیک و مبتنی بر ادبیات قدرت هم رویکرد آمریکا را مطرح کرد و هم هشدار داد که کشورهای دیگر تلاشی برای سازوکارهای همکاری‌جویانه با ایران انجام ندهند.»

روحانی بهتر بود می دانست که شاخه زیتون نمی‌تواند مورد توجه پنجه‌های عقاب قرار بگیرد.

@politicalculture