اطلاع کلی در مورد دریای خزر.. مساحت خزر ۳۷۶ هزار کیلومتر مربع است

اطلاع کلی در مورد دریای خزر

دریای خزر بزرگترین دریاچه روی زمین است که طولی بیش از 1200 کیلومتر و میانگین پهنه ای 320 کیلومتری دارد. مساحت خزر 376 هزار کیلومتر مربع است. از کرانه های خزر، 1900 کیلومتر به قزاقستان، 820 کیلومتر به آذربایجان، 675 کیلومتر به ایران و 3220 کیلومتر نیز به روسیه و ترکمنستان تعلق دارد. ذخایر نفت خزر تا کنون بیش از 200 میلیارد بشکه تخمین زده شده است که پس از خلیج فارس و سیبری در رتبه سوم قرار دارد.

پس از امضای موافقتنامه های 1921 و 1940 بین ایران و اتحاد جماهیر شوروی، دو طرف حق بهره برداری مساوی از دریای خزر را تایید کردند که از آن بعنوان رژیم حقوقی دریای خزر نام برده شد. علیرغم این بعد از پیروزی انقلاب اسلامی مذاکرات جدید برای تعیین رژیم حقوقی دریای خزر مجددا آغاز شد و به دلیل طولانی شدن روند مذاکرات که بیش از یک دهه زمان مصروف خود نمود و ناکامی نشست های مختلف سران دولتهای ساحلی، تلاش برای تقسیم دریا در میان 5 کشور ساحلی با پشتیبانی و طراحی روسیه صورت و این کشور که از ابتدای فروپاشی شوروی تا سال 2000 طرفدار رژیم حاکمیت مشاع دولت‌ها بود از سال 2000 به بعد با تغییر دیدگاه به سمت مواضع آذربایجان و قزاقستان متمایل شد و به همین دلیل، در سال 2003 سه کشور روسیه، قزاقستان و جمهوری آذربایجان با استفاده از ضعف سیاسی ایران در جامعه بین المللی و مسائل ناشی از آغاز بحران هسته ای، موافقتنامه ای سه جانبه را دائر بر تقسیم دریای خزر را امضا کردند که عملا ۶۴ درصد از محیط خزر را در حاکمیت آنها قرار داد. بر اساس این توافق، قزاقستان ۲۷ درصد، روسیه ۱۹ درصد و جمهوری آذربایجان ۱۸ درصد از خزر را متعلق به خود نمودند و برای ترکمنستان نیز حدود ۲۳ درصد در نظر گرفته شد و تنها حدود ۱۳ درصد برای ایران باقی ماند. در این میان، آذربایجان نیز با حمایت آمریکا و تمهیدات فنی مربوط به اکتشاف و بهره برداری از منابع نفت و گاز، عملاً نسبت به تسلط بر بخش زیادی از این دریا و اعلان حاکمیت بر آنها اقدام کرد و بهره برداری از منابع نفت و گاز را نیز آغاز نمود.

منبع: کانال تاریخی،اجتماعی، جغرافیائی