❇️✴️ کلید زندان، شلاق نیست. ✍️ رضا بابایی

❇️✴️ کلید زندان، شلاق نیست
✍️ رضا بابایی

👈حجت الاسلام هادی صادقی، معاون فرهنگی قوه قضاییه گفته‌اند: «مجازات‌های بدنی بسیار تأثیرگذارتر از حبس است و مجازات شلاق که در اسلام آمده بسیار مؤثرتر است... زندان بسیار آسیب‌زا است و اصل مجازات زندان در اسلام وجود ندارد... مجازات زندان از کشور فرانسه وارد کشور ما شده است و ما باید به دنبال مجازات‌های جایگزین باشیم.»

🔺یکی از مهم‌ترین تفاوت‌ها در میان نظام‌های فکری جهان، نگاه آنها به بلوغ انسان است. نظام‌هایی که انسان را بالغ و صاحب اختیار می‌بینند، هرگز به سوی برخی برنامه‌های فرهنگی و تبلیغی و قضایی نمی‌روند؛ هرگز! فرق است میان برنامه‌هایی که مخاطب آنها انسان صغیر و ناممیز است با برنامه‌هایی که حتی انسان بزهکار را عضوی از جامعۀ بالغ می‌شمارد. مجازات‌ بدنی در عصری که حیوان را هم صاحب حق و حقوق می‌داند، تنها از ذهنی تراوش می‌کند که تربیت‌ انسان را چیزی شبیه به راندن گاو و گوسفند در راه‌های باریک روستایی می‌بیند؛ چنانکه ترجمۀ «جَلْد» به «تازیانه» در زبان فارسی، معطوف به نسبت شلاق با اسب تازی است.
🔺وقتی انسان را بالغ دانستی، اولا جز قانون که انسان بالغ خود از سر اختیار و آزادی کامل به او رأی داده است، هیچ چیز را بر او تحمیل نمی‌کنی؛ حتی اگر مطمئن باشی که خطا می‌کند؛ چون می‌دانی که او زیر بار تحمیل و اجبار نمی‌رود و فرایند آزمون و خطا را بر فرمان‌های بالاسری ترجیح می‌دهد. ثانیا خودت را مشاور و مباشر و کارگزار او می‌دانی، نه سرپرست و قیّم. ثالثا شلاق مجازات را بر منشأ آسیب‌ها می‌نوازی نه بر بدن انسان بزهکار که خود قربانی آسیب‌ها و نارسایی‌های فراوان در جامعه است. زندان نیز برای انتقام از او نیست؛ برای آن است که جامعه از او در امان باشد.
🔺ترجیح شلاق بر زندان، تنها در جامعه‌ای پذیرفتنی است که میان تربیت‌پذیری انسان و اسب فرقی نمی‌گذارد. به قول بیهقی: «چهارپا اگر رام و خوش‌پشت نباشد، به تازیانه بیم می‌کند.» اما اینکه چرا قرآن، مجازات با تازیانه را در دو جا(حد زنا و قذف) پذیرفته است، هیچ دلیلی ندارد جز امکانات مسلمانان در صدر اسلام و بیگانگی نظام‌های حکومتی اعراب جاهلی با زندان رسمی و مستقل از خانه‌ها. مجازات زندان، همیشه بوده است اما ورود زندان به تنبیهات حکومتی در میان اعراب، حدود نیم‌قرن پس از نزول قرآن و در زمان خلافت امام علی(ع) در کوفه بود. در قرآن، مرکب جنگ و جهاد نیز اسب و شتر است. آیا اکنون هیچ مسلمانی اسب را بر موشک‌های بالستیک ترجیح می‌دهد که شلاق و بریدن دست را بر مجازات‌های مدرن برگزیند؟ (ر.ک: رضا بابایی، دیانت و عقلانیت، مقالۀ «اسلام؛ شلاق؛ شتر»، ص۱۰۵-۹۹)

◾️گویا ترجیح شلاق بر زندان در سخن معاون محترم قوۀ قضائیه، بیشتر برای حل مشکل زندان‌ها در ایران است تا مستند به مطالعات نظری و میدانی و اثبات کارایی شلاق و بریدن دست. اگر چنین باشد، چاره در اصلاح ساختاری زندان‌ها و احکام جزایی و بازتعریف جرم است؛ نه در رجعت به مجازات‌های عصر سنت. برخی تعریف‌ها از جرم در ایران، میلیون‌ها انسان را مجرم و سزاوار مجازات و زندان می‌کند؛ اما به‌واقع جرم نیست؛ بلکه استفاده از آزادی‌هایی است که حق انسان بالغ است. اگر بلوغ انسان را باور کنید، بسیاری از جرم‌ها و ناهنجاری‌‌ها را چیزی بیش از تفاوت در سبک زندگی نمی‌یابید. از این رهگذر زندان‌ها نیز خلوت می‌شوند و دیگر نیازی به مجازت‌های جایگزین مانند شلاق و بریدن دست و سنگسار نیست. شلاق و مانند آن می‌تواند از شمار زندانیان بکاهد و زندان‌ها را از تنگنا بیرون آورد؛ اما راه بهتر و درست‌تر بازتعریف جرم و مجازات است و از آن مهم‌تر پذیرفتن بلوغ و اختیار انسان در سبک زندگی است. بگذریم از اینکه تازیانه بیش از آنکه تنبیه بدنی باشد تنبیه روحی است و این تنبیه اگر اسب تازی را هم رام کند، در عصر جدید، روح انسانی را به عصیانی جنون‌آمیز وامی‌دارد.

#شلاق #زندان
✅ #سیاست_شناسی
@politicology