یادداشت های تحلیلی پیرامون جامعه و سیاست در ایران @mehran_solati : ارتباط با نویسنده
🔷🔹چرا جنبش دانشجویی نداریم؟ 🔹🔷.. ✍ مهران صولتی
🔷🔹چرا جنبش دانشجویی نداریم ؟🔹🔷
✍ مهران صولتی
🌱 حدود یک دهه از اعمال مضایق و سخت گیری های زایدالوصف در دانشگاه های کشور می گذرد. دورانی که در آن نه با دوستان مروت ، و نه با دشمنان مدارا شد ! روزگاری که در آن آکادمی، استقلال نیم بند خود را از کف داد و تن به تصمیمات خلق الساعه دولت و تلاطم های قدرت سپرد. در همین دوران بود که جنبش دانشجویی ایران با تاریخچه پنجاه ساله خود رو به افول و رکود نهاد .هم اکنون با گذشت ده سال از تاریخ تاریک دانشگاه های کشور و با روی کارآمدن دولت تدبیر و امید، بارقه هایی از حیات و نشاط در بدنه آکادمی پدیدار شده است که برخی از آن به احیای دوباره جنبش دانشجویی تعبیر می کنند ، ولی اساس استدلال من در این نوشتار این است که اساسا امروز چیزی به این نام در عرصه عمومی کشور وجود ندارد. دلایل من برای فقدان خصوصیات جنبشی در میان تحرکات دانشجویان عبارت است از :
1⃣ جنبش دانشجویی به عنوان زیر مجموعه جنبش های اجتماعی جدید ویژگی هایی دارد از قبیل : رهبری مشخص ، هویت متمایز ، معنا بخشی به فضای سیاسی - اجتماعی و بهره گیری از فضای رسانه های جمعی و ارتباطی ، حال آنکه می توان گفت انصاف حکم می کنددر فضای کنونی حاکم بر فضای که تحرکات دانشجویی تمامی این ویژگی ها مفقود می باشد .
2⃣ اگر روشنفکران را مولدان ، و دانشجویان را موزعان دانش در جامعه تلقی کنیم ، چندی است که از روشنفکران این دیار آموزه ی روشنی بخشی برای خروج جامعه ی امروز ایران از حالت تعلیق صادر نشده است . در حقیقت ایران امروز ازنوعی فقر استراتژی رنج می برد که خود از علل سرگردانی همگانی در عرصه عمومی بشمار می رود . بنابراین جنبش دانشجویی نمی تواند پیام و معنایی برای توزیع در جامعه در اختیار داشته باشد و لذا حضورش فاقد مبنا و نرم افزار می شود .
3⃣ جنبش دانشجویی بیش از همه مرهون جوانان بی دغدغه و سرشار از امیدی است که بنای آن دارند تا با گسترش پهنه امکان ، تغییراتی جدی در پهنه ی زیست اجتماعی خود ایجاد کنند. البته پرواضح است که در روزگار کنونی بخش عمده ای از مطالبات دانشجویان ما نه معطوف به گشایش فضای سیاسی بلکه منحصر به تلاش برای برآوردن نیازهای اولیه و مشروعی چون اشتغال ، ازدواج ، مسکن و ... می باشد .
4⃣ جنبش دانشجویی معمولا در دورانی رونق دارد که سیاست به طور فراگیر در جامعه حضور دارد ( شعار جنبش دانشجویی می 68 فرانسه را به یاد بیاوریم ؛ امر شخصی ، امر سیاسی است ) ، فضایی که در آن امکان گردهمایی های سیاسی در جامعه وجود دارد و به طور خلاصه ؛ فضا از سیاست سرشار می شود . از همین رو در ایران کنونی که اقتصاد و دیپلماسی سایر عرصه ها را به تسخیر خود درآورده است چندان نمی توان از امکان شکل گیری امرسیاسی و وجود جنبش دانشجویی سخن گفت .
5⃣ سیاست طی دهه گذشته برای جوانان بسیار پرهزینه و پیش بینی ناپذیر شده است ، بنابراین از آنجا که جنبش دانشجویی بیش از همه به دانشجویانی ریسک پذیر نیازمند می باشد طبیعی است که امروزه با اندوخته چندانی از نیروی انسانی پیشتاز و تحول آفرین مواجه نباشد .
6⃣ به نظر میرسد ایرانیان ( نخبگان و مردم ) در توافقی نانوشته به این جمع بندی رسیده اند که جامعه تا اطلاع ثانوی نیاز به سکون و آرامش دارد ( رکود سیاسی به اندازه رکود اقتصادی خطرناک نیست ! ) . از همین رو قرار است که مراسم ۱۶ آذر امسال بیشتر با حال و هوای اجرای برنامه های طنز ، موسیقی ، جنگ شادی ، تقلید صدا و ... برگزار شده و دانشگاه را به کلی از دغدغه سخنرانی چهره های سیاسی و حواشی آن نجات دهد !
🔹 سخن پایانی : اگر امروز جنبش دانشجویی نداریم پس تحرکات دانشجویی ذیل کدام مفهوم اجتماعی تبیین می شود ؟ واقعیت این است که ما امروزه با نوعی " پویش دانشجویی گلخانه ای" مواجه هستیم ؛ از یک سو بخش اندکی از دانشجویان به کمک رانت قدرت توانسته اند به صورت گلخانه ای رشد کرده و خود را به عنوان نماینده دانشجویان معرفی کنند و حتی خود را مستقل بخوانند ! ، و از سوی دیگر دولت برای توجیه از یاد نبردن وعده های انتخاباتی خود فضایی اندک و مختصر در اختیار دانشجویان دموکراسی خواه و اصلاح طلب قرار می دهد . در هر صورت امروزه نوعی فضای گلخانه ای و نه طبیعی بر جریان دانشجویی کشور حاکم است که با مفهوم جنبش دانشجویی ایران در دهه 70 فرسنگ ها فاصله دارد.
Telegram.me/solati_mehran