🔷 امام خمینی و پوپولیسم رهایی بخش! 🔷.. مهران صولتی

🔷 امام خمینی و پوپولیسم رهایی بخش! 🔷

@solati_mehran

✍ مهران صولتی

🌱امروز چهاردهم خرداد، سالروز درگذشت امام خمینی است. او پدیدآورنده یکی از بدیع ترین انقلاب های قرن و بنیان گذار جمهوری اسلامی؛ نظام سیاسی برآمده از آن بود. انقلاب ۵۷، یکی از مردمی ترین و غیر طبقاتی ترین انقلاب های تاریخ می باشد. انقلابی که توانست با بسیج توده ای گسترده به کانون مطالبات آحاد و اقشار مختلف مردم تبدیل شود. از همین رو می توان این رخداد را تحولی پوپولیستی به شمار آورد. اگر بتوان تفکیکی میان دو نوع پوپولیسم " فریبکار" و" رهایی بخش" ایجاد کرد و اولی را بهره گیری از پتانسیل توده مردم جهت حفظ وضع موجود دانست، پوپولیسم رهایی بخش می کوشد تا بسیج مردمی را به مثابه ابزاری جهت تغییر بنیادین در وضع موجود به خدمت بگیرد. از طرف دیگر در حالی که پوپولیسم فریبکار می کوشد تا با اعطای مشوق های اقتصادی، نابرابری های بنیادین سیاسی را همچنان حفظ کند، پوپولیسم رهایی بخش سعی می کند تا" سیاست" را به محور تلاش های انقلابی و دگرگون ساز خود تبدیل کند. همچنین در حالی که پوپولیسم فریبکار می کوشد تا با ایجاد دو قطبی های کاذب میان اقشار مردم، بخشی را در مقابل بخش های دیگر قرار دهد، پوپولیسم رهایی بخش با معوق گذاشتن تفاوت ها و شکاف های موجود میان طبقات مختلف مردم، آنها را در زنجیره ای هم ارز از مطالبات حول تغییر نظم موجود بسیج می کند. انقلاب ۵۷ در واقع نقطه اوج کامیابی پوپولیسم رهایی بخش و نماد آن یعنی امام خمینی بود. البته مشکل همه انقلاب های توده ای این بوده است که نتوانسته اند به سازوکار پایدار و روزآمدی از توزیع قدرت سیاسی دست یابند. از همین رو همواره این وسوسه وجود داشته است که نارسایی ناشی از این وضعیت به وسیله پدیده" کش دادن انقلاب" توجیه شود. پدیده ای که می کوشد با ارائه تفسیر استثنایی از شرایط عادی، شرایط حساس و بزنگاه های تاریخی را تا اطلاع ثانوی تمدید کند.لذا بیم آن می رود که پتانسیل عظیم نهفته در ایده " تغییر وضع موجود" ، دچار دگردیسی شده و در خدمت ایده" حفظ وضع موجود" درآید. خطری که بعضی روشنفکران انقلابی مانند شریعتی را واداشت تا از نظریه" انقلاب در انقلاب" دفاع و بر پویایی و بی سرانجام بودن فرآیند یک انقلاب تاکید ورزند. تردیدی نیست که انقلاب ها جز با گره خوردن به سازوکارهای دموکراتیک نمی توانند به سرانجام رسند. شکوفا شدن ظرفیت های آزادی خواهانه، عدالت طلبانه و توسعه گرایانه می تواند هدف نهایی یک انقلاب تلقی شود. مقصدی که به آمیزه ای از مطالبات سیاسی، اقتصادی و فرهنگی در آستانه این تحول بزرگ تبدیل، و بسیج عمومی کم نظیری را حول رهبری انقلاب باعث می شود. بنابراین "مردمی بودن" و "رهایی بخش بودن"، بهترین سنجه ها برای ارزیابی کارنامه یک انقلاب محسوب می شود. همان مردمی که حق دارند آزادانه و بدون فشارهای پوپولیسم فریبکار، دستاوردهای انقلاب را مورد نقد و ارزیابی قرار دهند.

Telegram.me/solati_mehran