یادداشت های تحلیلی پیرامون جامعه و سیاست در ایران @mehran_solati : ارتباط با نویسنده
🔹چرا امروزه درک دشوار شده است؟ 🔹.. مهران صولتی
🔹چرا امروزه درک #علی دشوار شده است ؟🔹
@solati_mehran
✍ مهران صولتی
🌱 امشب شب شهادت علی (ع) است. الگویی از حقیقت ، عدالت و سیاست برای شیعیان و مسلمانان . از دید پیروانش او نه تنها واصل به حقیقت بلکه تجسم آن بود. در طول زمام داریش الگویی از عدالت اجتماعی -اقتصادی به بشریت عرضه کرد و سیاست او نمونه ای از اخلاق مداری ، حرمت به مخالفان و شفقت بر فرودستان بود. اما امروزه با گذشت حدود ۱۴۰۰ سال از شهادتش ، شناخت میراثش هرچه بیشتر دشوار می باشد. پرسش اصلی اما چرایی این امر است؟ میراثی که می توان آن را تالیفی از حقیقت ، عدالت و سیاست دانست.
🔹حقیقت چیست ؟ برداشتی شخصی ! کلان روایتی به فراموشی سپرده شده ! توصیفی مبهم از امری موهوم در روزگار پست مدرن ! تعصبی کور یا توهمی از سر جهل و بیچارگی !حقیقت امروزه در جامعه ما کم و بیش با چنین خوانش هایی مواجه است. پمپاژ حقیقت و اخلاق بخشنامه ای از سوی حکومت کار را به آنجا رسانده که کمتر کسی را می توان یافت که امیدوار به کشف حقیقت باشد. نسبی گرایی هم که به مقتضای روزگار پست مدرن بر زیست اجتماعی ما سایه افکنده است کار را بیش از پیش بر مدعیان راستین حقیقت در اثبات ادعای خود سخت کرده است. از همین رو امروزه درک علی به عنوان معیار حقیقت، دشوارتر از پیش شده است.
🔹عدالت چیست ؟ تجربه عدالت با چالش بیشتری مواجه است. سرمایه داری به خوبی توانسته این مفهوم را به مرده ریگی تبدیل کند که فقط می تواند رانتی برای حفظ ناشایستگان در عرصه زیست جمعی محسوب شود. حکومت های عدالت طلب هم با تمرکز قدرت بی نظارت ، تجربه ناخوشایندی از حاکمیت این مفهوم بجا نهاده اند. عدالت امروزه از چنان سیالیتی برخوردار شده است که می توان در ذیل آن سختگیرانه ترین سیاست های نئولیبرالی را هم به معرض اجرا گذاشت . هنوز هم در هزاره سوم برخی آن را به معنای رعایت سلسله مراتب در جایگاه مردان و زنان تعبیر و از آن نوعی دوام مردسالاری را بیرون می کشند. درک میراث علی در این زمینه هم امروز با دشواری هایی مواجه است .
🔹سیاست چیست ؟ تدبیر امور بر اساس عقلانیت، یا تمشیت حداکثری منافع شخصی و فامیلی ! موجودیت موهومی که پدر و مادر ندارد ! می توان از اخلاق سیاسی سخن گفت ولی از سیاست اخلاقی هرگز ! اقتضای آن در جهان مدرن گوش سپردن به نصایح ماکیاولی به شهریار است . می توان دروغ گفت ، تهمت زد ، لابی کرد و بر خلاف عهد نخستین عمل کرد. می توان همه را هم به نام سیاست توجیه کرد. مهم این است که بتوانیم معادله فایده -هزینه را به خوبی در محاسبات شخصی به کار ببندیم !سیاستی که امروزه نه در خدمت آرمان های بشری، بلکه در خدمت تثبیت وضع موجود و تحکیم سلطه معنا می یابد. سیاستی که می تواند موجد شکاف های طبقاتی فزاینده و پایمال کردن کرامت فرودستان در جهان باشد . با چنین ملاحظاتی امروزه سخت می توان ازپیوند میان اخلاق و سیاست در مدل حکومتی علی سخن گفت.
🔸نکته پایانی : درک علی و کارنامه او در سه بعد حقیقت ، عدالت و سیاست مستلزم بازگشت و پرسش از بنیادهای تشکیل دهنده این سه مفهوم است. البته به نظر می رسد در جهانی که فقط دغدغه کارآمدی و دستیابی به اهداف با هر وسیله ای را دارد این کار بسیار دشوار است.
Telegram.me/solati_mehran