«مارکسیسم جامعه شناسانه؛ همگرایی گرامشی و پولانی». نویسنده: مایکل بوراوی

«مارکسیسم جامعه شناسانه؛ همگرایی گرامشی و پولانی»
نویسنده: مایکل بوراوی
بوراوی راه حل نهایی مارکسیسم را رجوع به جامعه می داند، چنانچه دور شدن مارکسیسم از جامعه در قرن اخیر، آن را با خطر اضمحلال مقطعی مواجه کرده بود. بوراوی با خوانش عمیق تفکر گرامشی و پولانی، وجه اشتراک هر دو را در بازگشت هر دو متفکر به جامعه جست و جو کرده است. به طوری که، گرامشی جامعه را خط اتصال فراموش شده ی دولت و امر اقتصادی دانسته است و پولانی به صورتی دیگر، جامعه را به عنوان واقعیتی اساسی که امر اقتصادی می بایست به آن انضمام و در خدمت آن باشد، تلقی می کند. نویسنده، پولانی و گرامشی را به سخن در می آورد تا در خط سیری که راه حل مارکسیسم می داند، با هم گفت و گو و هم زبانی کنند، با این حال هشیارانه نقاط افتراق و کاستی های تجربی و نظری هر دو را یادآوری می کند به شکلی که انگار این دو یکدیگر را تقویت می نمایند. جهت فهم عمیق تر و بهره مندی بیشتر از این کتاب، ناگزیر نیاز است تا با حداقلی از اندیشه گرامشی و پولانی آشنا بود، گرچه نویسنده در هر قسمت تلاش کرده است تا نخست مختصات فکری هر یک را مشخص نماید. کتاب بسیار خلاصه نوشته شده است، از آن کتاب هایی که انگار برای زندگی سیال امروز ما مناسب است. بوراوی در متنی نه چندان طولانی، ما را با اندیشه ای نو، آشنا می سازد.
سعید کشاورزی، دانشجوی دکتری جامعه شناسی سیاسی، دانشگاه شیراز، مرداد 96.