در دانشگاه استیونس نیوجرسی اقتصاد درس میدهم. حوزه تخصصم اقتصاد خرد کاربردی، اقتصاد انرژی و منابع طبیعی، مدیریت ریسک و کنترل بهینه تصادفی است. به علوم انسانی هم علاقهمندم. مسایل توسعه و سیاستگذاری ایران را دنبال میکنم و گاهی چیزهایی مینویسم.
ز نویسنده مهمان: پیامدهای خروج انگلستان از اتحادیه اروپا، نوید قدوسی
ز نویسنده مهمان: پیامدهای خروج انگلستان از اتحادیه اروپا، نوید قدوسی
مهمان امروز نوید قدوسی (برادر من و مدیر تحقیق و مشاوره کارگزاری بانک کشاورزی) است که نکات جدیدی را به بحث دیروز اضافه کرده است. از نوید بابت وقتی که برای تهیه این مطلب صرف کرد ممنونم.
شهروندان بریتانیایی در همه پرسی موسوم به BREXIT به خروج این کشور از اتحادیه اروپا رای مثبت دادند. بر این اساس طی ماههای آتی مذاکرات و اقدامات عملی بین مقامات اتحادیه اروپا و انگلستان برای خاتمه عضویت آن در اتحادیه اروپا ادامه خواهد یافت. به نظر میرسد بازیابی اقتدار و استقلال بریتانیا و باقی ماندن به عنوان جزئی از یک قدرت منطقهای پایه اصلی شکلگیری دیدگاههای موافق و مخالف خروج از اتحادیه اروپا است. آنچه به عنوان انگیزه اصلی این اقدام یاد میشود عدم مشارکت در پذیرش پناهجویانی است که عمدتاً از خاورمیانه و برخی کشورهای دیگر به امید آیندهای بهتر روانه اروپا میشوند؛ گرچه میزان اثر بخش بودن این اقدام با توجه به خیل عظیم پناهجویان غیرقانونی که سوار بر قایق خود را به سواحل اروپا میرسانند در هالهای از ابهام قرار دارد.
هنوز اظهار نظر قطعی در مورد آثار و پیامدهای این اقدام بیسابقه در بین کشورهای عضو اتحادیه اروپا امکانپذیر نیست ولی گمان میرود آسیبهای متعدد ناشی از این تصمیم طی ماهها و سالهای آتی متوجه بریتانیا خواهد بود. بازارهای جهانی در پی انتشار اخبار اولیه نتیجه همه پرسی 24 ژوئن افت کم سابقهای را تجربه کردند. نفت خام نیز افتی 6 درصدی را تجربه کرد تا امیدهای مبنی بر تثبیت قیمت این فرآورده در سطوح بالای 50 دلار حداقل در کوتاه مدت به یاس تبدیل شود. در مقابل قیمت طلا به عنوان محلی امن برای سرمایهگذاری مورد توجه قرار گرفت و با رشد قیمتی قابل توجهی مواجه گردید. در ادامه به پیامدهای مثبت و منفی خروج بریتانیا از اتحادیه اروپا به تفکیک حوزههای مختلف پرداخته میشود.
حق عضویت
خروج بریتانیا موجب خواهد شد تا این کشور از پرداخت حق عضویت در اتحادیه اروپا معاف شده و لذا صرفه جویی نسبتاً چشمگیری متوجه کشور گردد. در سال گذشته بریتانیا رقم خالص 8.5 میلیارد پوند برای عضویت در اتحادیه اروپا پرداخت که معادل 7 درصد از کل هزینههای دولت در بخش خدمات درمانی است.
تجارت
اتحادیه اروپا به صورت یک بازار واحد است که مبادلات تجاری کشورهای عضو معاف از پرداخت هرگونه تعرفه گمرکی است. این در حالی است که نیمی از کالاهای صادراتی انگلستان این کشور را به مقصد بازارهای کشورهای عضو اتحادیه اروپا ترک میکنند. بریتانیا همچنین از پیمانهای تجاری موجود بین اتحادیه اروپا و سایر کشورهای دنیا منتفع میگردد. مذاکرات جاری بین آمریکا و اتحادیه اروپا برای ایجاد بازاری واحد موضوعی است که در صورت تحقق میتواند مزایای زیادی برای کشورهای عضو این پیمان داشته باشد.
اظهار نظرهای متعددی برای فایق آمدن بر تبعات تجاری منفی ناشی از خروج از اتحادیه اروپا مطرح شده ولی هنوز اجماع نظری در این خصوص وجود ندارد. طرفداران خروج از اتحادیه اروپا میگویند بخش زیادی از شرکتهای کوچک و متوسط بریتانیایی عملاً تجارتی با اتحادیه اروپا ندارند در حالی که مرتباً از سوی قوانین سختگیرانه تحت فشار قرار میگیرند. این افراد آثار مثبت ناشی از مقررات زدایی برای بنگاههای اقتصادی را بسیار مهم ارزیابی کرده و امکان دسترسی به بازار واحد اروپایی را بدون تبعیت از سایر قوانین اتحادیه اروپا مطرح مینمایند. تحقق این دیدگاه و امکان موافقت سایر کشورهای عضو اتحادیه با آن بسیار خوشبینانه و دور از دسترس به نظر میرسد. این افراد همچنین معتقدند بریتانیا میتواند به طور مستقل وارد مذاکره با کشورهای دیگر شده و عملاً با اتحادیه اروپا در زمینه تجارت بینالمللی رقابت کند.
مخالفان خروج در طرف مقابل شانس چندانی برای حصول توافقات و پیمانهای تجاری بهتر از آنچه هم اکنون وجود دارد قائل نیستند و همچنین معتقدند این اتفاق به مذاق سایر کشورهای عضو خوش نیامده و موجب خواهد شد تا بریتانیا از سوی این کشورها در معرض فشار و سختگیری قرار گیرد. اخیراً مقامات فرانسوی عنوان کردند که خروج بریتانیا از اتحادیه اروپا با "تبعاتی" همراه خواهد بود.