🔗برنده بحران خاورمیانه/بخش اول.. رابرت فیسک

🔗برنده بحران خاورمیانه/بخش اول

رابرت فیسک

دنیای اقتصاد : رابرت فیسک، تحلیلگر ایندیپندنت می‌نویسد: پوتین می‌داند که چگونه قدرت روسیه را در خاورمیانه بسنجد و البته افزایش دهد. او خوشحال است که پرچم پایگاه‌های روسیه را در منطقه به اهتزاز درآورده است. پوتین اکنون بیسمارک‌‌گونه میان اعراب، ترکیه و اسرائیل در حال بازی است. اکنون کرملین به نقطه ثقل خاورمیانه تبدیل شده و همه پایتخت‌ها نگاهشان به کرملین است. پوتین اکنون جامه یک «دولتمرد بین‌المللی» را بر تن دارد. تور منطقه‌ای پوتین نیز به منزله «بسط نفوذ مسکو در منطقه» است.
برنده بحران خاورمیانه

ولادیمیر پوتین، رئیس‌جمهوری روسیه، با شروع تور منطقه‌ای خود به کشورهای سوریه، مصر و ترکیه رفت؛ سفری که با گرد و خاک زیادی همراه شد. او با توقفی کوتاه در سوریه با اشاره به «تحقق هدف مشترک مسکو و دمشق در نابود کردن داعش در سوریه» اعلام کرد که بخشی از نیروهای روسی پس از دو سال از سوریه خارج می‌شوند. رئیس‌جمهوری روسیه این سخنان را در بازدید ناگهانی‌اش از یک پایگاه هوایی نیروهای این کشور در «حمیمیم»، واقع در استان لاذقیه سوریه و پس از دیدار با بشار اسد، اعلام کرد. پوتین همچنین اعلام کرد که روسیه پایگاه حمیمیم و تسهیلات دریایی در بندر طرطوس، در جنوب غربی سوریه را همچنان در اختیار خود نگاه خواهد داشت. او پس از این توقف به مصر رفت و با همتای مصری خود عبدالفتاح السیسی دیدار کرد.

در جریان این سفر قراردادهایی به ارزش ۲۱ میلیارد دلار برای احداث نیروگاه هسته‌ای در مصر امضا شد. شرکت دولتی هسته‌ای روسیه (روس اتم) پیش‌تر اعلام کرده بود که نیروگاه هسته‌ای در اطراف شهر دبا (الضبعه) مصر چهار رآکتور خواهد داشت و هزینه آن حدود ۲۱ میلیارد دلار خواهد بود. انتظار می‌رود ساخت این تاسیسات در سال‌های ۲۰۲۹- ۲۰۲۸ به پایان برسد. به گزارش رویترز، دو کشور در سال ۲۰۱۵ تفاهم‌نامه احداث این نیروگاه را امضا کردند و روسیه برای تامین هزینه‌های آن یک وام در اختیار مصر قرار داده است. دو کشور همچنین در مورد از سرگیری پروازهای غیرنظامی بین روسیه و مصر که دو سال پیش و پس از سرنگونی یک هواپیمای مسافربری روسی توسط پیکارجویان اسلامگرا بر فراز صحرای سینا متوقف شد، توافق کردند.
پوتین، سلطان بلامنازع خاورمیانه

روسیه در دوران پس از فروپاشی چندین مرحله دچار پوست‌اندازی شده تا فرآیند سیاست خارجی‌اش دچار تثبیت شود. از «رویکرد یوروآتلانتیک‌گرایی» به «یوروآسیا‌گرایی» و از«نظریه موازنه قوا» به «قدرت بزرگ مدرن هنجارمند». گویی دوران ولادیمیر پوتین دوران ثبات در سیاست خارجی روسیه بوده و به عبارت دیگر، مسیر سیاست خارجی این کشور روشن‌تر شده است. این کشور اکنون می‌داند کانون بحران کجاست؛ نقطه ثقل کجاست؛ گلوگاه‌ها کجاست و کجا باید لنگر بیندازد و پهلو بگیرد و کجا رخت ببندد و برود. اگر مشخصه دوران پیش از پوتین «تقابل بی‌حاصل» با آمریکا بود در دوران او این تقابل بی‌حاصل جای خود را به «فرصت‌طلبی راهبردی» داد.

روس‌ها که از تحقیر فروپاشی و درغلتیدن از یک قدرت جهانی به یک قدرت دست چندم منطقه‌ای یا قاره‌ای دل خوشی نداشتند، فرشته نجات خود را در «پوتین» یافتند؛ گویی دست «پتر کبیر» از آستین «تزار روس» در آمده است. اوج گرفتن جایگاه روسیه باعث شد رئیس‌جمهوری روسیه با عباراتی مانند «تزار روس»، «تزار کرملین»، «پتر کبیر»، «سلطان»، «امپراتور» و القابی از این دست معرفی شود. پوتین بندباز ماهری است؛ او ضمن اینکه به رویکرد «مدارای استراتژیک» که مشخصه سال‌های پس از فروپاشی بود وفادار است اما «عملگرایی تهاجمی» را چاشنی آن ساخته تا بتواند به نحو بهینه‌تری بازی کند. کارشناسان معتقدند روسیه دوران پوتین اکنون وارد عصری شده که شاخصه آن تبدیل روسیه به یک «قدرت بزرگ مدرن هنجارمند» است.

رابرت فیسک، تحلیلگر ایندیپندنت، در یادداشت مورخ ۱۹ اکتبر ۲۰۱۷ خود در این روزنامه انگلیسی می‌نویسد: «خوش به حال دیکتاتورهای عرب که پوتین را در کنار خود دارند. اوبامای مردد و ترامپ دیوانه غیرممکن را ممکن ساختند: پوتین اکنون همچون آیزنهاور یا روزولت به‌نظر می‌رسد.» فیسک می‌نویسد پیشقراولان پوتین در سوریه [منظور سربازان و نظامیان روس است] داعش را تار و مار کردند، اسد را در قدرت حفظ کردند، ارتش سوریه را از نو تسلیح کردند و اکنون به‌دنبال آتش‌بس در سوریه هستند. چنین است که عبدالباری عطوان با توجه به سیاست روسیه در شامات و اعلام خروج نیروهای روسی از سوریه آن هم از موضع قدرت، پوتین را «امپراتور خاورمیانه» می‌نامد. فیسک با اشاره به اینکه پوتین درس‌هایی از برژنف آموخته، می‌نویسد: «پوتین حقه‌هایی را از روزهای حکومت برژنف آموخته است.

بخش دوم در ژئوپولیتیک ایرانی
@irgeopolitics