دلیل گرفتگی عضلات در کوهنوردی و کوه پیمایی چیست؟

دلیل گرفتگی عضلات در کوهنوردی و کوه پیمایی چیست؟

انجمن پزشکی کوهستان ایران: حدود يک قرن اين باور وجود داشته که اسيد لاکتيک در بدن باعث خستگي پس از فعاليت مي‌شود. اما تحقيقات اخير نشان داده‌اند که اسيد لاکتيک عامل خستگي نيست و دلايل ديگري را براي اين پديده مي‌توان برشمرد.

دانش عمومي بر اين باور است که اسيد لاکتيک منشا تمام دردهاي ورزشکاران است. وقتي به اندازه اي که خسته مي شويد ورزش مي‌کنيد، کمبود اکسيژن ايجاد مي‌شود. در اين حالت اسيد لاکتيک است که باعث اين سوخت و ساز در ماهيچه‌ها مي‌شود و باعث مي‌شود تا توقف کنيد، همچنين اسيد لاکتيک باعث کوفتگي در روزهاي بعدي مي‌شود. اين باور نزديک به يک قرن در جامعه علمي ورزش وجود داشته است.

امروزه مشخص شده است که اين باور غلط است. اسيد لاکتيک در واقع سوخت اساسي عضلات و جز ضايعات دردآور نيست.

اين باور غلط از آزمايشات انجام شده در سال 1907 بر روي عضلات قورباغه‌ها آغاز شد. محققان در آن زمان به ماهيچه‌ها شوک الکتريکي دادند و متوجه شدند که با اين عمل لاکتيک توليد مي‌شود.

با اين وجود، زماني که اين آزمايش را تکرار کردند و اکسيژن مورد نياز را فراهم کردند، اسيد لاکتيک ناپديد شد.

طي دهه‌هاي اخير، فيزيولوژيست‌ها ، اين نظريه را که عضلات به هنگام انقباض و در نبود اکسيژن لاکتيک توليد مي‌کنند و اين اسيد لاکتيک است که باعث درد مي‌شود را مورد بررسي قرار دادند.

اين نظريه‌ها بعد از يکسري آزمايشاتي که در سال 1970 توسط جرج بروکس در دانشگاه برکلي کاليفرنيا انجام شد، ديگر بررسي نشد و طي اين دهه‌ها بيشتر مورد قبول واقع شد.

بروکس بيان داشت که تنها به هنگام کمبود اکسيژن ،‌ لاکتيک توليد نمي‌شود. در واقع بدن انسان به طور مداوم حتي به هنگام خواب، هيدرات کربن را به اسيد لاکتات تبديل مي‌کند.

نيمي از لاکتات به سرعت به ATP (آدنوزين تري فسفات) تبديل مي‌شود که سوخت اساسي براي انقباض ماهيچه‌هاست. نسبت لاکتات استفاده شده در اين روند به هنگام ورزش 75 تا 80 درصد است و نيازي به اکسيژن ندارد. باقي مانده لاکتات در خون باقي مي‌ماند و براي تغذيه قلب از آن استفاده مي‌شود يا به وسيله کبد تبديل به گلوکز مي‌شود (منبع ديگر انرژي براي فعاليت ماهيچه‌ها)

باز کردن جزئيات پيچيده سلول‌هايي که لاکتات توليد مي‌کنند و اين که چطور بدن اين تعادل را حفظ مي‌کند از مباحث در حال بررسي است.

مطالعات تاکنون نشان داده‌اند که ميزان لاکتات توليد شده در بدن ورزشکاران استقامت و ورزشکاراني که فعاليت‌شان به آن اندازه شديد نيست، يکسان است، اما بدن ورزشکاران استقامت از اين لاکتات براي توليد سوخت بهينه تر استفاده مي‌کند، در واقع ميزان لاکتات در خون آنها به سرعت بالا نمي‌رود.

اين بدين معناست که حتي اگر ما همه اطلاعات علمي را پيش از اين نداشتيم، توصيه‌هاي مورد نياز براي تمرين را داشته‌ايم.

سوال اينجاست که چه چيز باعث خستگي ماهيچه‌ها مي‌شود؟ يکي از نظريه‌هاي محققان دانشگاه کلمبيا اين است که ماهيچه‌هاي خسته شروع به خالي شدن از کلسيم مي‌کنند و اين قضيه قدرت ماهيچه‌هاي منقبض را کاهش مي‌دهد. با وجود اين که اين يک بخش از مشکل است، اما بعيد به نظر مي‌رسد که تنها دليل باشد.

لاکتات سوختي ارزشمند است، اما هميشه اين امکان وجود دارد که بالا رفتن اسيد در بافت‌هاي عضلاني با انقباض ماهيچه‌ها تلفيق شود و باعث ناراحتي و خستگي شود. اسيد لاکتيک کمتر از يک ساعت پس از توقف ورزشکار در خون به سطح نرمال خود مي‌رسد و نمي‌توان زياد آن را مقصر دانست.
از کانال همنورد

انجمن پزشکی کوهستان ایران