آخرین اخبار و دستاورد های علمی پزشکی کوهستان و طب ارتفاع، حوادث کوهنوردی و امداد و نجات کوهستان کشور، دوره های آموزشی و ....اطلاع رسانی خواهد شد. مدیر مسئول انجمن دکتر حمید مساعدیان @DrHamidMosaedian دبیر انجمن دکتر هومن ابراهیمی @DrHoomanEbrahimi
سندرم هارنس در غارنوردان:.. انجمن پزشکی کوهستان ایران:
سندرم هارنس در غارنوردان:
انجمن پزشکی کوهستان ایران:
اطمينان دارم پيش از اين بدفعات در مورد هارنس و اثرات يا عوارض استفاده از آن شنيده ايد و يا خوانده ايد. در اين مقاله تلاش خواهم کرد از منظري متفاوت به اين موضوع بپردازم. عنوان اصلي بحث ما بررسي مشکلات استفاده از هارنس در غارنوردي است. يقين دارم با درک عميق علل و مکانيزم پيدايش آسيب هاي ناشي از هارنس در غارنوردي، در انتها قادر خواهيم بود راهکارهايي مناسب براي حل اين معضل ارائه دهيم.
قدم نخست : اولين گام در اين راستا، شناخت چگونگي تآثير هارنس بر غارنورد است. هنگام استفاده طولاني مدت از صندلي ( سينه صندلي ) قسمت هايي از بدن بيشتر در معرض فشار ناشي از وزن غارنورد قرار مي گيرند. اين قسمت ها شامل ران ها، کمر و شانه ها هستند. به دنبال اين فشار طولاني مدت، جريان خون سرخرگي و نيز سياهرگي دچار اختلال خواهند شد. شايعترين عارضه اين فرآيند کاهش خونرساني به اندام هاي فوقاني و تحتاني، کاهش بازگشت طبيعي خون سياهرگي از اندام ها به قلب و بروز برخي اختلالات در سيستم عصبي اندام ها است. احساس کرختي و گزگز در دست و پاها، تورم اندام هاي فوقاني و بويژه تحتاني، مستعد شدن فرد براي ابتلاي سريعتر به سرما زدگي و در نهايت افت شديد عملکرد و کار آيي غارنورد از مشکلات شايع مي باشند.
به مجموع اين عوارض ((سندرم هارنس)) گفته مي شود. عوامل مؤثر در بروز سندرم را ميتوان به چند دسته کلي تقسيم کرد. در ادامه تلاش خواهم کرد ضمن تشريح اين عوامل، راهکارهايي ساده و کار آمد جهت مواجهه با آنها را نيز توضيح دهم.
فاکتور هاي موثر در اين سندرم را مي توان در چهار گروه اصلي مورد بررسي قرار داد:
اول : عوامل انساني
1 - سرپرستي و مديريت عمليات : دقت و صحت انتخاب نفرات يک تيم با توجه به مسير مورد نظر از اهميت زيادي برخوردار است. توجه به توانايي هاي اعضاي يک تيمْْْ، وضعيت جسماني و نيز رواني آنها نيز خيلي مهم است. مديريت مي بايست پويا و مستمر باشد و در صورت بروز تغييرات در عملکرد نفرات، تصميمات مقتضي گرفته شده و در اسرع وقت به اجرا نيز در آيند.
2 - تفاوت هاي فيزيولوژيک و آناتوميک : برخي انسانها به طور ذاتي داراي تفاوت هاي بارزي در سيستم گردش خون، وضعيت عروق خوني و اعصاب خود نسبت به ديگران هستند. برخي از اين تفاوت ها، توانايي افراد را در تحمل فشار هاي ناشي از هارنس و عوارض آن افزايش مي دهد. به عبارت ساده تر اين افراد مقاوم تر هستند.
3 - آمادگي جسماني : هر اندازه يک غارنورد از لحاظ فيزيکي و جسماني در وضعيت بهتري باشد، سرعت عمل او در انجام عمليات روي طناب افزايش يافته و در نتيجه زمان کمتري در معرض فشارهاي ناشي از هارنس قرار مي گيرد.
4 - وزن غارنورد : وزن انسان به طور مستقيم بر شدت عوارض ناشي از هارنس تآثير گذار خواهد بود. وزن متناسب علاوه بر آنکه موجب تحمل فشار کمتري در نواحي اتصال هارنس با بدن مي گردد، از طرف ديگر موجب افزايش سرعت عمل، کارآيي و ايمني غارنورد نيز مي شود.
دوم : عوامل محيطي
1 - سرما : دماي اکثر غارها پايين تر از دماي محيط بيرون از غار است و فعاليت در چنين فضايي احتمال بروز عوارض ناشي از سرما را در غارنورد افزايش مي دهد. با توجه به اختلال خونرساني در سندرم هارنس و بويژه در اندام هاي انتهايي، توجه بيشتر غارنوردان به اثر همزمان اين دو عامل از اهميت زيادي برخوردار است.
2 - رطوبت : اين عامل همواره همراه غارنوردان بوده و به اشکال مختلف موجب آزار و تحميل صدماتي به آنها مي گردد. رطوبت پله اي است که به سرما ختم مي شود و اين عوامل در مجاورت يکديگر مي توانند صدمات و عوارض ناشي از هارنس را در غارنوردان به شدت افزايش داده و مشکل آفرين باشند. مراقب خيس شدن خود در غارها باشيد.
3 - سختي مسير : زمان صعود از يک چاه 20متري همواره يکسان نبوده و به عوامل متعددي بستگي دارد. گاه ويژگي هاي مسير به گونه اي است که زمان و انرژي زيادي از غارنورد مي گيرد. اين عامل با تآثير مستقيم بر زمان درگيري با هارنس، اهميت خود را در ميان عوامل محيطي به رخ مي کشد. بديهي است بايد تلاش کنيم همه عوامل را براي انجام صعودي سريع و ايمن در مسير هاي دشوار در نظر گرفته و اعمال کنيم.
4- ارتفاع مسير : هر قدر ارتفاع مسير هاي عمودي بيشتر باشد، زمان درگيري غارنورد با هارنس و احتمال وقوع مشکلات بيشتر خواهد بود.
سوم : تکنيکي و تاکتيکي
1 - تکنيک فردي : هر اندازه يک غارنورد عمليات فني را با دقت و سرعت بيشتري اجرا نمايد (تکنيک خوب)، ميزان اتلاف انرژي و در نهايت اتلاف وقت و آسيب هاي متعاقب آنرا به حداقل خواهد رساند. انجام حرکات دقيق و مناسب روي طناب، ميزان ارتفاع صعود شده در هر بار يومار زدن و... از اهم اين مسايل هستند.
2 - تاکتيک صعود : انتخاب روش مناسب کار روي طناب با توجه به کيفيت مسير، تجهيزات موجود و توان غارنورد از عمده مسايلي است که در صورت اعمال