🔻روایتی از تاسیس اولین هنرستان مشهد و فراز و فرودهای این مرکز آموزشی.. 🔅مدرسهای برای صنعتکاران
🔻روایتی از تاسیس اولین هنرستان مشهد و فراز و فرودهای این مرکز آموزشی
🔅مدرسه ای برای صنعتکاران
✍آذری خاکستر
@oralhistoryiran
🔆ماجرای ایجاد اولین هنرستان صنعتی مشهد به توسعه صنایع در دوره پهلوی اول پیوند خورده است. در آن مقطع این دغدغه شکل گرفت که نیروهای متخصص این حوزه اندکشمار هستند، پس ایده تاسیس مدارسی با عنوان هنرستان در سیستم آموزشی آن دوران مطرح میشود. بر همین اساس در تاریخ 3 تیرماه 1307، لایحۀ استخدام معلم برای مدارس صنعتی مصوب می شود و عملا دولت اجازه پیدا میکند، دو نفر معلم تبعۀ آلمان را برای معلمی مدرسه صنعتی، یکی برای تعلیم فن آهنگری از 15 اردیبهشت 1307 و دیگری را برای فن نجاری از 15 شهریور 1307، به مدت سه سال و با حقوق سالی دوهزار وچهارصد تومان استخدام کند.
🔆اما در مشهد، تاسیس کارخانجات نخریسی و قند بهانه دست متولیان میدهد تا مرکزی آموزشی به تناسب نیاز این بخش ایجاد کنند. آقای فرهنگ، رئیس کارخانه قند آبکوه، 10 اردیبهشت 1315 تلگرافی از تهران دریافت می کند که درآن، از او درخواست شده است تا نظرش را درباره تعیین مکانی برای تأسیس هنرستان در مشهد اعلام کند. پاسخ آقای فرهنگ به تلگراف فوق برای هنرستان ایالت چنین بود: «مقتضی میداند نصف عمارت دارالتولیه را بدون باغچه به انضمام عمارت و حیاط عقب که سابقاً مدرسه بود، با گاراژ عمومی متصل به کوچۀ چهارباغ که ضمیمۀ حیاط و در دخول از آن جا میشود تخصیص دهند؛ اجاره ماهی 4000 ریال. همچنین، محل خالی نسبتاً مناسب دیگر، عمارت خضرائی واقع در قرب عدلیه، اجاره با موتور برق ماهی 1500 ریال پیشنهاد میشود»
🔆پس از این مکاتبات در مهرماه 1315ش. روزنامۀ آفتاب شرق ، درباره شروع بهکار هنرستان مشهد و رشته های آن نوشت: هنرستان مشهد که از طرف ادارۀ کل صناعت و معادن در مشهد تشکیل شده، امسال دارای شعب آهنگری و نجاری خواهد بود. شرط ورود به آن ارائۀ گواهینامۀ ششساله و دورۀ تحصیل آن پنجسال است. گویا در آن برهه، اولین محلی که برای این هنرستان پیش بینی می شود خیابان جهانبانی و محل سابق رستوران گل بهار بوده است.
🔆تلاش های هنل آلمانی برای یک هنرستان ایرانی
در اواخر نیمۀ اول سال 1315ش، آقای «تئودورهنل» (آلمانی) با همراهی آقایان ناصحی و نصیری، از طرف ادارۀ صناعت و معادن به مشهد آمد و شروع به تأسیس و تشکیل هنرستان مشهد کرد. وی با کوشش و فعالیتی بینظیر توانست در اواخر مهرماه 1315، کلاس اول هنرستان را در دو بخش درودگری و فلزکاری در انتهای خیابان جنت، با عدۀ نسبتاً زیادی که اغلب از کلاس دوم دبیرستان به هنرستان آمده بودند، افتتاح کند. تدریس در بخش فلزکاری به عهدۀ آقای ناصحی و در بخش درودگری به عهدۀ آقای نصیری گذاشته شده بود که هر دو از زبدهترین هنرآموزان کشور بودند.
🔆به سبب نبودن و نرسیدن وسایل لازم، هنرستان فاقد کارگاه بود؛ ولی در اواخر سال تحصیلی 1316ش، با تهیۀ محل در دروازه سراب و رسیدن ابزارآلات، کارگاه مهیا شد و هنرجویانی که یک سال فقط به تحصیل دروس علمی پرداخته بودند، در کارگاه هم مشغول فراگیری مهارتهای فنی شدند.
.
🌐ادامه مقاله در روزنامه خراسان رضوی. 17/2/1397
http://khorasanrazavi.khorasannews.com/Newspaper/MobileBlock?NewspaperBlockID=195373
👇👇
@oralhistoryiran