بسمه تعالی.. به مناسبت برگزاری کرسی نقد ایده علمی

بسمه تعالی

به مناسبت برگزاری کرسی نقد ایده علمی

فلسفه سیاسی نویسی صرف بازخوانی متون فلسفه سیاسی گذشتگان نیست. یعنی صرفاً یک کار توصیفی و تا حدودی تحلیلی به شمار نمی آید. برای نمونه وقتی جایگاه وحی را در فلسفه سیاسی فارابی یا از منظر فارابی بررسی می کنیم باید تحلیلی از فارابی و آثار او داشته باشیم. ازین رو در این اثر(: جایگاه وحی در فلسفه سیاسی) ایده های مهمی درباره آثار فارابی، ترتیب آثار فارابی، ماهیت و چگونگی این آثار بیان شده است. از جمله:

اول) در برابر نظریه های موجود درباره ترتیب آثار فارابی؛ ایده و مبنای جدیدی مطرح شده و آن توجه به مضامین و محتوای آثار و ترتیب بسط موضوع در آثار فارابی است. بدین ترتیب:
الف) آثاری چون فصول منتزعة و تحصیل السعادة و الملّة و احصاء العلوم و الحروف در یک سطح و گروه قرار گرفته و آثاری چون مبادی آراء اهل المدینة الفاضلة و السیاسة المدنیة در سطح و گروه دیگر؛
ب) بعد بر پایه قرائن داخل متنی، آثار به داخلی(: الفلسفة الداخلة) و خارجی(: الفلسفة الخارجة) تقسیم شده است؛

دوم) برپایه همین تقسیمات؛ برنامه عمل فارابی هم به دست داده شده است و این ایده اظهار و نشان داده شده که فارابی در صدد تدوین منشور و بیانیه ای نظری برای تحقق مدینه فاضله است؛

سوم) در مقابل ایده هایی که مدینه فاضله مورد نظر فارابی را، به مانند شهر خدای آگوستین، مدینه ای در آسمان ها به شمار می آورند؛ بر پایه (الف) همان تحلیل آثار و (ب) برنامه عمل فارابی (ج) به اضافه قرائن متنی و (د) ترتیباتی که برای حکومت برمی شمارد؛ این ایده اظهار و نشان داده شده که مدینه فارابی، مدینه ای در زمین است؛

چهارم) به یاری قرائنی، که در آثار فارابی درباره چگونگی عملیاتی کردن حقایق نظری وجود دارد، این ایده اظهار و نشان داده شده که فلسفه سیاسی فارابی بیشتر از آنکه انتزاعی باشد انضمامی است؛

پنجم) در مقابل ایده کُربن که از پیوند نظر و عمل در کار فارابی سخن می گوید و منظور او عمل در خدمت نظر و اهمیت نظر است، که البته درست است، این ایده اظهار و نشان داده شده که: فارابی به اهمیت عمل خارجی و عینی و اقتضائات عمل توجه دارد و به آن می پردازد؛

ششم) در مقابل ایده رایج که فارابی یک نظریه درباره وحی دارد؛ این ایده اظهار و نشان داده شده که فارابی نظریه های متعدد درباره وحی دارد و نشان داده شده که این نظریه ها چه ارتباطی باهم دارند؛

هفتم) در مقابل ایده رایج که فارابی عرصه عمل سیاسی را به فقه می سپارد؛ این ایده اظهار و نشان داده شده که فارابی، به اقتضای مکتب عدلیه، فلسفه سیاسی را مُشِرف بر دین، و به مراتب فقه، قرار میدهد. بدین ترتیب کماکان فلسفه سیاسی عرصه عمل سیاسی را در دست دارد؛

هشتم) این ایده اظهار و نشان داده شده که تفکیکی که فارابی میان حاکم و حکومت و وظایف حکومت دارد و معیارهایی که برای حکومت مطرح می‌کند می‌تواند به صورت معیارهایی برای ارزیابی حاکم و حکومت باشد؛

نهم) این ایده اظهار و نشان داده شده که فلسفه نظری و فلسفه عملی و تعقل یا قوه فکری یا فضیلت فکری در اداره جامعه از مناسبات خاصی برخوردارند؛

دهم) این ایده اظهار و نشان داده شده که نظریه «استخدام» به آثار فارابی برمیگردد؛

🎯کانال دانش سیاست👇👇👇
@policypaper