⭕️نقش بصیرت در شکوفایی یا اضمحلال تمدن‌ها (۴) …‌ها. ‌الله_خلیل_منصوری

⭕️نقش بصیرت در شکوفایی یا اضمحلال تمدن‌ها(4)

#بصیرت_تمدنی
#فراز_و_فرود_تمدن‌ها
#آیت‌الله_خلیل_منصوری

🔸نقش بصیرت در فراز تمدن‌ها و جوامع
از آنچه گفته شد به روشنی می‌توان دریافت که نقش بصیرت در فراز و فرود تمدن‌ها تا چه اندازه مهم و اساسی است؛‌ زیرا جوامع همواره به ‌اشکال گوناگون دچار فتنه‌ها و آزمون‌های داخلی و خارجی هستند. در شرایطی که تمدن‌ها همواره می‌بایست موقعیت خود را درست تبیین و تحلیل کرده و از امکانات خود برای سعادت و آسایش و آرامش جامعه بهره گیرد، بصیرت به معنای تحلیل درست و واقع‌بینانه از موقعیت و مقصد و ابزارها و امکانات است.

🔅از آن‌جا که انسان‌های بصیر و بینا، انسان‌های با فطرت سالم و ابزارهای شناختی مفید و کارآمد هستند، این به آن معناست که جامعه،‌ دارای تقوای عقلانی است و نسبت به هر گونه تخلف هنجارشکنی بیزاری می‌جوید و اجازه نمی‌دهد تا کسی بر خلاف احکام عقلانی رفتارهای قبیح و زشت انجام دهد و عهدشکنی و خیانت و تجاوز و ظلم بکند.

🔅بنابراین می‌توان گفت که جوامع برای رسیدن به شکوفایی نیازمند انسان‌های سالم و عقلانی است. در این میان در توده‌های مردم کف بصیرت موجود است؛ زیرا با تحقق این حداقل سلامت نفس و عقلانی جامعه خردورزان و حکیمان جامعه می‌توانند برنامه‌ریزی دقیقی داشته و از همه امکانات موجود برای پیشرفت جامعه استفاده کنند. بر این اساس، اگر جامعه‌ای راه پیشرفت و شکوفایی را در پیش گرفته باشد،‌ می‌بایست بر اساس این نشانه به این واقعیت اذعان کرد که آن جامعه دست‌کم از کف عقلانیت و بصیرت برخوردار می‌باشد. همین سلامت عقلی و فطری اکثریت جامعه است که راه را برای ترقی و پیشرفت باز گذاشته است. از این‌روگفته‌اند جامعه با کفر پایدار و باقی می‌ماند ولی با ظلم باقی نمی‌ماند. پس در این جامعه ممکن است که کفر موجود باشد ولی ظلم عقلانی و ابتدایی و تجاوز و خیانت و بی‌وفایی و مانند آن در اکثریت یا نیست یا بسیار کم و ضعیف است. این همان تقوای عقلانی است که زمینه‌ساز پذیرش ایمان به خدا و توحید و اسلام است(بقره، آیات ۲ تا ۵)

🔅به هر حال،‌ در هر جامعه‌ای اگر رشد و پیشرفت تمدنی وجود دارد،‌ کف بصیرت هم وجود خواهد داشت چنان‌که می‌توان حکم کرد که کف تقوای عقلانی در آن جامعه هست که اجازه بقا و پایداری را به جامعه داده است. خداوند در آیاتی از جمله آیه ۳۸ سوره عنکبوت به این نکته توجه می‌دهد که عامل رشد تمدن‌های بزرگ بشری چون عاد و ثمود، وجود بصیرت در اکثریت جامعه بوده است. این بصیرت ایشان بود که به آنان اجازه داد تا جامعه بزرگی را پدید آورند و بزرگ‌ترین اجتماعات بشری را با آثار شگفت‌انگیزی ایجاد کنند. تمدن‌هایی که از همه ابزارهای رشد و شکوفایی تمدنی بهره بردند آثار آنها باقی است و با ابزارهای کنونی نیز نمی‌توان سنگی از ستون‌های بلند آنان را جابه‌جا کرد. آنان اهل صنعت بودند و خانه‌های بسیار باشکوه و مجلل از سنگ‌های خارا و مانند آن می‌ساختند. تمدنی که آنان آفریدند دیگر نمونه‌ای همانند آن خلق نخواهد شد. افتخاراتی که آنان کسب کردند مثال‌زدنی و تکرارنشدنی است.(فجر، آیات ۶ تا ۸ و آیات دیگر قرآن)
#ادامه_دارد...

ا—--------------------------—ا

https://telegram.me/tamadone_novine_islami