در دانشگاه استیونس نیوجرسی اقتصاد درس میدهم. حوزه تخصصم اقتصاد خرد کاربردی، اقتصاد انرژی و منابع طبیعی، مدیریت ریسک و کنترل بهینه تصادفی است. به علوم انسانی هم علاقهمندم. مسایل توسعه و سیاستگذاری ایران را دنبال میکنم و گاهی چیزهایی مینویسم.
توهم سود جمعی در بازارهای جمع صفر، بخش دوم
توهم سود جمعی در بازارهای جمع صفر، بخش دوم
پس از انتشار مطلب قبلی سوالات، نقدها و نظرات مختلفی از خوانندگان گرامی دریافت کردم که عمدتا حاوی نکات مفید و جدید بود. این جا به تدریج برخی از آنها را بحث میکنیم.
در مقدمه بگویم که به نظرم بحثهای نرماتیو و خصوصا سنجش اثرات رفاهی (Welfare Effect) بازارهای مالی در ایران کمرنگ است. البته این موضوع حتی در جامعه فاینانس دنیا هم دیده میشود و به نظرم یک دلیلش فقدان دروس و آموزشهای مربوط به تحلیل رفاه کل و اقتصاد بخش عمومی (Public Economics) در دورههای آموزشی فاینانس است که باعث میشود متخصصان دانشگاهی فاینانس (برخلاف همکاران اقتصاددانشان) کمتر روی تحلیل رفاه در پژوهشهایشان متمرکز باشند. فاینانسیها هم همانند همکارانانشان در سایر گروههای مدارس کسب و کار (مثل بازاریابی) عمدتا تمرکزشان روی سوالات مثبته (Positive) است.
برای اینکه تفاوت را ملموس کنم یک مثال بزنم: فرض کنیم دولت قانون جدیدی در مورد مقررات حاکم بر یک صنعت وضع میکند. یک اقتصاددان که مثلا روی قوانین بازار کار یا قوانین رقابت در صنعت کار میکند معمولا پژوهش خود را با این سوال شروع میکند که اگر این قانون را تغییر دهیم ساختار صنعت و شدت رقابت و میزان تولید و نوآوری و الخ چه گونه تغییر میکند، مجموع رفاه تولیدکننده و مصرفکننده چه قدر عوض میشود و آیا کل جامعه از آن نفع میبرد یا نه؟ (تحلیل نرماتیو). در حالیکه یک متخصص فاینانس محتملتر است که این سوال را بپرسد که بعد از تغییر این قانون سهام چه شرکتهایی بالا میرود و سهام چه شرکتهایی پایین میآید و آیا بازار اطلاعات را به موقع در قیمت سهام منعکس میکند یا نه و الخ (تحلیل پازیتو بدون «قضاوت» در مورد اثر رفاهی کل).
البته بعد از ظهور مباحثی تجارت الگوریتمی و بعد هم تجارت با فرکانس بالا (HFT) این سوالات حتی در جامعه فاینانس پررنگتر شد و پژوهشهای جدید مجبور شد وزن بیشتری به سوالات مربوط به رفاه بدهد و مثلا بگوید که ظهور عوامل فرکانس بالا چه اثراتی روی نقدینگی یا هزینه معامله و امثال آن گذاشته و در «قدم بعدی» کمکم به این سوالات برسد که با توجه به کل منابع انسانی و سختافزاری که در این مسیر صرف شده است آیا واقعا مازاد خالص جامعه از این رقابت جدید مثبت است یا منفی.
@hamed_ghoddusi تماس با نویسنده
@hamedghoddusi