تاریخ شفاهی "ایران"
تاریخ شفاهی "ایران"

تاریخ شفاهی "ایران"
تاریخ شفاهی "ایران"
۱۴:۱۰ ۱۳۹۶/۰۳/۰۴

‌🔴سیلی بی بی خانم بر گونه آجان
مادربزرگم، که ما به او می‌گفتیم «بی‌بی‌خانوم» و پس از ۱۲۱ سال عمر اواخر شهریور ماه ۱۳۲۰ به رحمت خدا رفت، دیوار به دیوار خانه ما بود، یک روز نزدیکی‌های اذان ظهر به من گفت «بیا مادر منو ببر مسجد (مسجد مشیرالسلطنه) می‌خوام اون جا نماز بخونم.» با سن زیادی که داشت از سلامت کامل برخوردار بود، قبراق و سرحال. به اتفاق حرکت کردیم، اواخر خیابان سلیمانخانی که با خانه‌مان زیاد فاصله نداشت، یک آجان جلوی ما سبز شد، با نگاهی خصمانه به طرفمان آمد، دستش که دراز شد چادر را از روی سر بی‌بی‌خانوم بکشد، آن زن‌ سالخورده و شیر دل قبل از این که او بتواند به چادرش دست بزند، سیلی محکمی به گوشش زد و با صدای بلند گفت بدو بریم مادر و هر دو نفر قبل از واکنش آجان از همان راهی که آمده بودیم، به سرعت برگشتیم و از آن صحنه گریختیم. آن مأمور دست چپش را روی صورتش گذاشته بود و مات و متحیر خوره‌خوره ما را نگاه می‌کرد و من از جسارت مادربزرگم خیلی خوشحال بودم. ✅به خاطر همان اتفاق، مادربزرگم که در رأس خانواده بود و از کوچک و بزرگ مطیعش بودند، دستور داد که دیگر هیچ یک از زن‌ها و دخترها حق ندارند از منزل خارج شوند. بیچاره مادرم، ...
  • گزارش تخلف
تاریخ شفاهی "ایران"
تاریخ شفاهی "ایران"
۱۲:۴۵ ۱۳۹۶/۰۳/۰۱

‌🔴دامغان و آیین گل غلتان
👉 از رسوم سنتی بر جای مانده از گذشته در مناطق گوناگون شهرستان دامغان، آئین گل غلتان نوزاد در نخستین بهار از زندگی اوست. این آیین که حدود ۱۰۰ سال دیرینگی داد، در سال‌های گذشته نیز توسط اهالی نقاط گوناگون شهرستان مانند شهر امیریه، روستاهای حسن آباد، جزن و غیره صورت می‌گیرد. ✅ «آیین گل غلتان» برای نوزادانی که نخستین بهار زندگی را می‌گذرانند اجرا می‌شود و بیشتر توسط مادر، خاله، عمه و مادربزرگ انجام می‌شود. در صورتی که به دنیا آمدن نوزاد با موسم بهار و زمان رویش گل‌های محمدی همزمان شود، تنی چند از زنان خویشاوند برای چیدن گل به میان باغها و گلزارها رفته و با گفتن صلوات و خواندن ابیاتی چون:. ⭕️همه کوه و کمر بوی تو داره یا محمد. کدوم گل سرخی روی تو داره یا محمد. ⭕️همون ماهی که از کوه می‌زنه سر، می‌زنه سر. نشان طاق ابروی تو داره یا محمد. مشامم تازه از بوی محمد. ...
  • گزارش تخلف
تاریخ شفاهی "ایران"
تاریخ شفاهی "ایران"
۱۳:۰۱ ۱۳۹۶/۰۲/۳۱

🔴دست ننم درد نکنه با این عروس آوردنش
که اشرف پهلوی، دردانه دربار شاهنشاهی، از سفر امریکا به ایران بازگشت در فرودگاه مهرآباد در حالی که پالتو پوست گرانقیمتی به تن داشت و یک سگ را در آغوش گرفته بود پیاده شد و خبرنگاران عکاس «تمثال بی‌مثالش» را با‌‌ همان شکل و قیافه زینت‌بخش روزنامه‌ها کردند، به خصوص روزنامه «مرد امروز» که آن را با نیش قلم و با عنوان «ملکه عصمت و طهارت وارد شد» منتشر کرد و خشم ملت را در باره این زن دار و دسته‌چی برانگیخت. ✅پرویز خطیبی که از مخالفان شدید دربار و حاکمیت وقت بود در همین زمینه با استفاده از ملودی ترانه «دست ننم درد نکنه با این عروس آوردنش» (استاد جواد بدیع‌زاده) ترانه «آی خانوم» را در لفافه سرود و من آن را خواندم که‌‌ همان شب توقیف شد، من و پرویز دستگیر و به شهربانی کل کشور اعزام شدیم، پس از ضرب و شتم و نثار کلماتی توهین‌آمیز و یک شب بی‌خوابی و دریافت تعهد از ما دو نفر ساعت ده صبح روز بعد آزاد شدیم. ✅ متاسفانه اصل ترانه مورد بحث به دست نیامد و در آثار ترانه‌سرا هم مشاهده نشد. فقط پایان هر بند در خاطرم به جا مانده:. چادرتو بنداز رو سرت/ آهای خانوم خاک تو سرت … …📚به نقل از. ✍ من و زندگی خاطرات مرت ...
1
  • گزارش تخلف
تاریخ شفاهی "ایران"
تاریخ شفاهی "ایران"
۱۵:۴۰ ۱۳۹۶/۰۲/۲۷

‌🇮🇷 ای ایران
شهریور ۱۳۲۳زمانی که نیروهای انگلیسی و دیگر متفقین تهران را اشغال کرده بودند، حسین گل گلاب تصنیف سرای معروف، از یکی از خیابان‌های معروف شهر تهران می‌گذرد…. او مشاهده می‌کند که بین یک سرباز انگلیسی و یک افسر ایرانی بگو مگو می‌شود و سرباز انگلیسی، کشیده محکمی در گوش افسر ایرانی می‌نوازد. گل گلاب پس از دیدن این صحنه، با چشمان اشک آلود به استودیوی روح الله خالقی (موسیقی دان) می‌رود و شروع به گریه می‌کند. غلامحسین بنان می‌پرسد ماجرا چیست؟ او ماجرا را تعریف می‌کند و می‌گوید: کار ما به اینجا رسیده که یک سرباز,یک سربازه اجنبی توی گوش افسر ایرانی بزند!. ✅سپس کاغذ و قلم را بر می‌دارد و با همان حال غمگین و گریه آلود، این شعر را می‌سراید:. ای ایران ای مرز پرگهر. ای خاکت سرچشمه‌ی هنر. دور از تو اندیشه بدان. ...
  • گزارش تخلف
گزارش این نوشته