مرجع محتوای تخصصی مطالعات اجتماعی دین: نشستها، همایش ها، پایان نامه ها، معرفی کتاب، مقالات، پژوهشها و یادداشت‌های تحلیلی. اطلاع رسانی، تبادل و دریافت مطلب: مریم محمدی اکمل @maryam_mohamadiakmal


⚡️آتن را چه به اورشلیم؟. ⚡️قم را چه به تهران؟.. 🖋سیداکبر موسوی?

🔹احمد زادهوش گفته است: قم مستقل شود. باطن این حرف این است «قم را چه به تهران» و «تهران را چه به قم». ترتولیان می‌گفت «آتن را چه به اورشلیم» و از جدایی کلیسا و فلسفه سخن می‌گفت. زادهوش ناخواسته از جدایی حوزه علمیه و حکومت سخن می‌گوید. مثل این کلمات که باطن‌شان سکولاریسم و جدایی نهاد مذهبی از حکومت است گاه بی‌گاه از زبان روحانیون نزدیک به حکومت شنیده می‌شود. در جریان انتخابات خبرگان که شورای نگهبان اجتهاد سید حسن خمینی را تأیید نکرد، ‌ علی‌رغم اینکه چند تن از مراجع و علمای قم، اجتهاد او را تأیید کرده بودند، محمد یزدی گفته بود: «اجازه‌های اجتهادی که توسط مراجع تقلید صادر می‌شود تنها در امور آخوندی است.» «امور آخوندی» را از «امور حکومتی» جدا می‌کند. و تأییدیهٔ مراجع تقلید را بی‌اعتبار می‌شمرد. یعنی «قم را چه به تهران»؛ «نهاد مذهبی را چه به حکومت» … … …👈نقل از کانال نامه‌های حوزوی. «دین و جامعه» کانال مرجع محتوای تخصصی مطالعات اجتماعی دین. ...
  • گزارش تخلف

🔻واتیکان شیعی.. 📑حاشیه‌ای بر یادداشت حجت‌الاسلام زادهوش

🖋محسن حسام مظاهری …🔹پیشتر در کانال (دین، فرهنگ و جامعه) نوشته بودم: مسیری که سازمان رسمی شیعه در سه چهار دهه‌ی اخیر پیش گرفته، از بسیاری جهات مشابه همان مسیری است که کلیسای رومی قرن‌هاست پشت سر گذاشته. امروز کلیسای کاتولیک، فردای روحانیت شیعه است. همانی که حالا در اظهارنظری صریح و صادقانه، مدیر «جامعه المرتضی» به‌عنوان یک الگوی آرمانی و مطلوب بر زبان آورده است. ایستگاه پایانی روند بوروکراتیزه‌شدن و توسعه‌ی سخت‌افزاری و فربهی تشکیلاتی سازمان رسمی تشیع (حوزه و روحانیت) در دوره‌ی پساانقلابی، احتمالا‌ یک چنین جایی خواهد بود: تأسیس کشور مستقل قم. یک واتیکان شیعی …پ. ن. هیچ عامل دیگری به اندازه‌ی خود جمهوری اسلامی نتوانسته بود و نمی‌توانست روند سکولارسازی تشیع و روحانیت شیعی را اینچنین شتاب بخشد. … …. 👈نقل از کانال دین، فرهنگ و جامعه. ...
  • گزارش تخلف

بسم الله الرحمن الرحیم.. ✅ کشوری به نام «قم».. 🔸 احمد زادهوش

🔹 زمان آن فرا رسیده است که حوزه علمیه قم به کشوی مستقل تبدیل گردد. کشوری با مرزهای جغرافیایی مشخص، پرچمی مخصوص، قانون اساسی، پذیرفته شده در مجامع بین‌المللی و پذیرنده سفیران کشورهای مختلف …🔹 منظور از حوزه علمیه قم مجموعه‌ای از تشکیلات و نظام مدیریت حوزه، شورای عالی، شورای گسترش، نهاد مرجعیت، جامعه مدرسین، نهادهای اقماری حوزه مثل جامعةالمصطفی ص و مدیریت حوزه‌های خواهران است …🔹 استقلال حوزه علمیه در قالب یک کشور مستقل (مانند واتیکان) این امکان را فراهم می‌سازد تا حوزه علمیه قم به نظام رهبری دینی شیعیان جهان تبدیل شود و ارتقا یابد.. 🔹با توجه به اینکه حوزه‌ها و تشکلات اهل سنت مثل الازهر و جامع مکه و … به علت وابستگی شدید به حکومت‌ها و نیز اختلافاتی که دارند هنوز به چنین بلوغی نرسیده‌اند، «کشور مذهبی قم» با پذیرش سفیران خارجی و نظام دیپلماسی مستقل میتواند در واقع نقش رهبری دینی در دنیای اسلام را ایفا کند.. 🔹 اعلام استقلال «کشور قم» نه تنها هیچ تعریض و مخالفتی با نظام مقدس جمهوری اسلامی نیست بلکه در چهلمین سالروز پیروزی انقلاب ظرفیتی جدید و پشتوانه‌ای معنوی است که فارغ از محظورات و محدودیتها ...
  • گزارش تخلف

🔻 پیامدهای مبارزه با بدحجابی برای زنان چادری.. 🖋فاطمه جناب اصفهانی/ جامعه شناس

🔹 …از آنجا که گروه زنان بد حجاب مخالف ایدئولوژی دولت جمهوری اسلامی مدام مورد تذکر واقع شده و گروه دیگر (زنان چادری) از رسانه هایی همچون تلویزیون و بیلبوردها به عنوان الگو تبلیغ و نمایش داده می‌شوند، بنابراین شکافی میان این دو گروه به وجود می‌آید. شکافی که دیگر آنها را همسایه نگه نمی‌دارد و ترس به جای اعتماد شهروندی می‌نشیند و اتفاقی که در این گفتمان می‌افتد با توجه به ((دیدگاه استوارت هال)) شکل گیری گروهی به عنوان ((سفید)) و گروهی به عنوان ((سیاه)) است. این گروه زنان چادری با توجه به ((هم شکلی)) با مأموران زن نیروی انتظامی و همچنین معتقد به ایدئولوژی حجاب، ((سیاه)) تلقی می‌شوند و تمایز میان مأموران و زنان معمولی کم رنگ می‌شود. در اینجا زنان چادری که شهروندان معمولی اجتماع هستند، رابطه‌ای هم ارز با مأموران زن نیروی انتظامی که آنها هم چادر بر سر دارند، پیدا می‌کنند و ویژگی‌ها و تفاوت‌های درون گروهی اشان از بین می‌رود. آنچه حاصل می‌شود رابطه‌ای غیریت سازانه است که دو گروه زنان چادری و بد حجاب را از هم جدا کرده و به آنها هویت‌های گوناگون می‌بخشد. نتیجه این امر دو قطبی شدن فضای سیاسی و اجتم ...
  • گزارش تخلف

🔻زایر-محقق و زیست دوگانه‌ فرهنگی/ پاسخ به منتقدان

🔶 به گزارش خبرنگار مهر، متن زیر یادداشتی از حسن محدثی در واکنش به انتقاداتی علیه مصاحبه چندی پیش وی با خبرگزاری مهر، است که در ادامه می‌خوانید؛. 🔹مایه‌ی خوش‌حالی است که ایده‌ی زایر-محقق از سوی برخی صاحب‌نظران و محققان ارج‌مند مورد توجه و بحث قرار گرفته است. من از همه‌گی آنانی که در باب آن (خواه تأییدآمیز و خواه طردآمیز و نافیانه) سخن گفته‌اند، تشکر می‌کنم. با مشارکت این بزرگواران اسباب گفت‌وگویی سودمند فراهم شده است. در یادداشتی که در پی می‌آید، به‌اجمال، رؤوس مطالب مورد نظرام را در مقام دفاع از این ایده مورد بحث قرار می‌دهم و تفصیل آن را نیز در فرصتی دیگر ارایه خواهم کرد. هم‌چنین، از خبرگزاری مهر بابت انعکاس این مطالب بسیار سپاس‌گزارام! …👈ادامه یادداشت را در لینک زیر مطالعه نمایید. از خبرگزاری مهر. «دین و جامعه» کانال مرجع محتوای تخصصی مطالعات اجتماعی دین. ...
  • گزارش تخلف

🔻چرا در دنیای جهانی شده امروز به دین نیاز داریم؟. ‍

♻️گفت‌وگوی آلتیا با میروسلاو وولف از مرکز فرهنگ و مذاهب دانشگاه ییل …🔹ییل یک دانشگاه افسون‌کننده است که برای بسیاری از افراد تداعی‌کنندۀ صحنه‌های هری پاتر است. این دانشگاه معتبر آمریکایی خود را محدود به ارائۀ مدارج علمی عادی مثل حقوق نکرده است؛ دوره‌های الهیاتی برگزار می‌کند و همچنین مقدار زیادی پول به منظور تحقیقات دربارۀ نقش دین در دنیای جهانی‌شده تخصیص داده است. 🔸میروسلاو وولف، برندۀ جایزۀ گراومایر از سوی دانشگاه لوییویل، و مدیر و مؤسس مرکز فرهنگ و مذاهب دانشگاه ییل، پذایری ما در دفتر کار خود در دانشگاه ییل شد تا با او گفت‌وگویی دربارۀ نقش «مذهب» در زندگی عمومی داشته باشیم. 🔹وولف، اهل کرواسی، معتقد است جهانی‌سازی برای ادیان و مذاهب و بخصوص برای دیدگاه مسیحیت در زندگی فرصت بزرگی است …👈ادامه یادداشت را در لینک زیر بخوانید. از دین آنلاین. «دین و جامعه» کانال مرجع محتوای تخصصی مطالعات اجتماعی دین. ...
  • گزارش تخلف

🔻 چرا طلبه‌ها از قم مهاجرت نمی‌کنند؟.. 🖋 «سید یاسر تقوی»

🔹 فقدان فضلای برجسته حوزه در شهرها و روستاها و نیز توصیه به طلاب جهت مهاجرت از قم، مکرر از لسان مراجع تقلید و مدیریت حوزه‌ها شنیده می‌شود. اما به همان اندازه که این تغییر رویه لازم و ضروری است، طرح مشوق‌های مالی و برخورد‌های فرمایشی، نه‌تنها وضعیت مطلوبی را پیش روی ما به تصویر نمی‌کشد، که به نگرانی‌های حاصل از این تصمیمات بیش از پیش دامن می‌زند. عدم بازگشت طلبه‌ها به اوطان خود و یا مهاجرت به مناطق مورد نیاز، برآمده از اقتضائات فرهنگی نهاد روحانیت است که فارغ از ترمیم و اصلاح آن نمی‌توان به آینده هجرت امیدوار بود …🔹 اولین نگرانی موجود در این رابطه این است که مبلغان، جایگاه مناسبی در ارزش‌گذاری‌های صنفی روحانیت ندارند. در سازمان روحانیت، مرجعیت با سکونت در مرکز فقاهت و مرجعیت دینی (قم) و کم‌ترین برخورد اجتماعی و بیش‌ترین جایگاه مدیریتی و نهادی، در صدر نظام الگوپذیری طلبه‌های جوان قرار دارند و تبعا پس از اساتید سطوح خارج، اساتید سطوح عالی، پژوهشگران و محققان، نازل‌ترین رتبه از آن مبلغانی است که با دغدغه‌های اجتماعی از قم مهاجرت کرده و به امور فرهنگی اشتغال ورزیده‌اند. نگاهی که از دیرباز ت ...
  • گزارش تخلف

📩نامه‌ای از طلبه‌ای قمی با نام مستعار «صادق حقیقت جو».. 🔻 «ارتداد جلی»

پس از مطالعه یادداشت «ارتداد خفی» از آقای جواد شریفی تصمیم گرفتم تا خون دلی که در طی سالیان اقامت در قم و تحصیل در حوزه و دانشگاه و ارتباط با جامعه حوزوی و دانشگاهی و همچنین مردم قم خورده‌ام را بازگو کنم. وقتی یک طلبه یا دانشجو یا یک شهروند قمی به عملکرد حوزویان اعم از مدیران و اساتید مینگرد و انطباقی بین اسلامی که تبلیغ میکنند و اسلامی که عمل میکنند نمیبیند به چه نتیجه‌ای خواهد رسید؟!. لازم به ذکر است که در بین مدیران و اساتید حوزه افرادی هستند که زینت اهل بیت می‌باشند؛ اما در حوزه علمیه به دلیل ماهیت و هویت خاص و منحصر به فرد این نهاد متاسفانه نسبت افرادی که دارای عملکرد غیراسلامی و یا ضد اسلامی میباشند روز به روز در حال افزایش است و نسبتی بسیار نگران کننده پیدا کرده است. برخی از مشاهدات خود را در ذیل ذکر میکنم:. وقتی مدیران حوزه در بهترین مناطق شهر سکونت دارند و از گرانقیمت‌ترین مغازه‌های شهر خرید میکنند و در عین حال از طلاب با شهریه‌ای بسیار ناچیز درخواست زندگی زاهدانه دارند …وقتی مدیران حوزه حاضر نیستند فرزندان خود را به عقد طلاب جوان درآورند …👈ادامه یادداشت را در. از کانال نواندی ...
  • گزارش تخلف

🔻مسئولان و ذائقه دبستانی!.. 🖋سید زین العابدین صفوی

🔹در سال‌های گذشته که بحث تعطیلی یکی از مناسبت‌های مذهبی داغ بود، در کانال فرهنگ عمومی پرسشی با عنوان «تجلیل» یا «تعطیل». طرح کرده و نتیجه گرفتیم که «تعطیل کردن» همیشه نشانه «تجلیل» نیست. در روزگاران قدیم شاید این گونه بود و اکثریت افراد جامعه در تعطیلات مذهبی، فعالیت‌های عادی خود را متوقف می‌کردند و در کنار آن، مراسمی برگزار می‌کردند. و نشان می‌دادند که برای یک «بزرگداشت» دست از کار کشیده‌اند. شاید اصرار برخی از بزرگان حوزه علمیه برای تعطیلی رسمی در مناسبت‌های مذهبی، بر همین فرض قدیمی استوار است و به نیت تعظیم شعایر صورت می‌گیرد ولی اکنون عملا سال‌ها است که آن سبوها بشکسته‌اند و آن پیمانه‌ها ریخته‌اند. و این تعطیلات بیشتر به ذائقه دبستانی‌ها و اهل تفریح خوش می‌آید! و از نشانه‌های تعظیم تهی شده‌اند. به طوری که حتی در حوزه علمیه نیز اینگونه نیست که در اکثریت فضلا و طلاب در این تعطیلات در مراسم بزرگداشت شرکت کنند تا چه برسد به کارمتدان ادارات دولتی و شرکت‌های خصوصی که با هر تعطیلی دچار خسارت نیز می‌شوند. دولتیان و مجلسیان نباید به این تعطیلی‌ها به چشم «هدیه» به بزرگان نگاه کنند و از کیسه ...
  • گزارش تخلف

‍ 🔻نشست: «مروری بر پژوهش‌های حسینی در آکادمیای غیرشیعی».. باحضور اساتید:. 🔸دکتر محمدرضا فخر روحانی

🔹دکتر جبار رحمانی. 🔸دکتر زهیر صیامیان.. 📆پنجشنبه ۳۰ فروردین ساعت ۱۶. 📽مشاهده پخش زنده از کانال تلگرام «پژوهش‌های حسینی». و جامعه» کانال مرجع محتوای تخصصی مطالعات اجتماعی دین.
  • گزارش تخلف

‍ 🔻یادداشتی در نقد اخلاق زدایی از بعثت:.. 🖋محمد ترکاشوند

🔹مدتی است که آقای پناهیان در سخنرانی‌های خود دوگانه اخلاق و سیاست را مطرح می‌کنند. ایشان مطرح شدن پیامبر خاتم، فقط به عنوان یک چهره اخلاقی را یک انحراف می‌دانند و معتقدند باید چهره‌ی پیامبر را به عنوان یک سیاستمدار بزرگ مطرح کنیم. ایشان علت بعثت نبی مکرم را آنچنانکه مشهور است، اخلاق و توسعه ارزشهای اخلاقی نمی‌دانند بلکه علت بعثت را درگیری با طاغوت و کسب قدرت و حاکمیت سیاسی می‌دانند. صربح کلام آقای پناهیان این است که تمام درگیری انبیاء سر مسائل سیاسی بوده، نه سر برگزاری کلاس اخلاق. ایشان با چشم پوشی از آیات فراوان قرآن که دلالت بر اهداف تزکیه‌ای و اخلاقی بعثت دارد، به نقد سندی حدیث انما بعثت لاتمم مکارم الاخلاق می‌پردازد. 🔹در باره نگاه ایشان در بازخوانی متفاوت از سیره و شخصیت پیامبر نکاتی را مطرح می‌کنم. امید است این نکات در تبیین شخصیت آن چهره بی نظیر جهان خلقت مفید باشد. 🔹یک؛ اساسا انبیاء و اولیاء الهی در جایگاه هدایت همه انسان‌ها نشسته‌اند. امام هدایت با هیچ کسی حتی فرعون حالت تقابل و درگیری ندارد. ...
  • گزارش تخلف

‍ 📚معرفی کتاب:. «تنهایی دم مرگ». نوشته: نوربرت الیاس

نشر: گام نو. ترجمه: امید مهرگان و صالح نجفی. 🔹طرح روی جلدکتاب، نخستین مواجهه مخاطب با اثر است. این طرح جلد ازحسن کریم زاده اندیشه، یاس فلسفی، کنش و واکنش، گریز از زبان رسمی را نشان می‌دهد. تصویری ازانسان هایی که به نوعی درانتظار مرگ اند و تنهایی شان میانجی مولف و مخاطب محسوب می‌شود. 🔹دوجنگ جهانی دراروپا ساحت اندیشه انسانی را به غایت تحت تاثیر خود قرار داد. صنعت، عصر جدید، انسان وفنا پذیری، کنش، سیاست وحوادث غیر طبیعی مسایلی بودند که به فلسفه‌های عظیمی بدل شدند تا تعریفی جدی از انسان عصر جدید تولید کنند. نوربرت الیاس دراین تحقیقات سهم بسزایی دارد. در مقدمه‌ای که رابرت فان کریکن عنوان می‌کند چنین آمده است «نوربرت الیاس (۱۹۹۰-۱۸۹۷) سهم مهمی دربالیدن وشکوفایی نظریه اجتماعی در روزگار ما داشته است. ...
  • گزارش تخلف

🔻پروژه اخلاق زدایی از بعثت.. 🖋محمد سروش محلاتی

🔹قرآن، پیامبر را به اخلاقش می‌ستاید: «انک لعلی خلق عظیم» و برای او رسالت اخلاقی برمی‌شمارد: «یزکیهم و یعلمهم الکتاب» و موفقیت او را بخاطر رفتار اخلاقی‌اش می‌داند: «و لوکنت فظا غلیظ القلب لانفضوا من حولک». پس چه شده که امروز، نقش محوری و بنیادین اخلاق در بعثت نادیده انگاشته می‌شود؟!. 🔹دیروز اسلام شناسان اصیل مثل علامه طباطبایی به «بعثت لاتمم مکارم الاخلاق» استناد می‌کردند و می‌گفتند: پیغمبر ص فرمود هدف اصلی من تربیت اخلاقی مردم است و امام خمینی با همین استناد نتیجه می‌گرفت: غایت بعثت و نتیجه دعوت خاتم الانبیاء «اکمال مکارم اخلاق» است. ولی امروز گفته می‌شود که این حدیث بی اعتبار است و از مجعولات ابوهریره است! و این را ساخته‌اند تا ما را از دین سیاسی منحرف کنند!. 🔹منظور این پروژه جدید چیست؟ باید اخلاق طفیلی باشد تا سیاست در صدر قرار بگیرد. لذا تبلیغ میشود که پیامبران برای مسائل سیاسی آمده‌اند و در نتیجه دعوت به اخلاق و تقوی، ابن ملجم‌ها پیدا می‌شوند که فرق مولی را می‌شکافند! پس بجای اخلاق باید در دامان ولایت قرار گرفت که نجات در آن قطعی است …🔹این پروژه در خدمت قدرت است تا آن را از قیود دش ...
  • گزارش تخلف

🔻در واکنش به یادداشت:. «آیا تعطیل نکردن روز شهادت ائمه هتک حرمت آنهاست؟».. ارسالی از:

م. ش / دانشجوی دانشگاه. 🔹اساتید و بزرگان و طلاب هر یک بنا به عملکرد و سابقه تدریس یا تحصیل به صورت نسبی درجاتی دارند. در حوزه علمیه امروز شیعه قم و نجف شاید بتوان حدود ده مرجع را نام برد که هر یک با شدت و حدت کمتر یا زیادتر به خصوصیاتی شناخته می‌شوند. جالب آنکه بعضا با هم در اموری اختلاف نظر شدید هم دارند و بعضا برای سالها با هم هیچ ارتباطی هم ندارند. اما در میان این ده مرجع تقلید به صورت نانوشته. در زمان حاضر یک مرجع هستند که عنوان زعامت حوزه را بر عهده دارند و معمولا در مقابل بیان ایشان بقیه مراجع هم مخالفت نمی‌کنند. اگر هم‌ مخالف باشند معمولا سکوت می‌کنند. ایشان آیه الله العظمی وحید خراسانی هستند که همه طیف‌های حوزه از آیه الله العظمی سید علی خامنه‌ای تا آیه الله العظمی سید صادق شیرازی حداقل در ظاهر روابط حسنه با ایشان دارند. ...
  • گزارش تخلف

🔻در واکنش به یادداشت:. «آیا تعطیل نکردن روز شهادت ائمه هتک حرمت آنهاست؟»

یادداشت ارسالی از مخاطب کانال:. مهدیار نیایش فر/دانشجو. 🔹برای ورود به هر مبحثی میبایست ملاک حقیقت آن مطلب را مبنا وریشه‌ی آن مطب قرار داد تا به نتیجه برسد. عنوان کانال شما دین وجامعه است، مسائلی در دین وجود دارد که شاید اکثریت جامعه آن را نپذیرند و بالعکس با توجه به این موضوع نمیتوان برداشت یک فقیه کامل از مسئله تعطیلی در روز شهادت امام کاظم سلام الله علیه را رد کرد. من متاسفم از این موضوع که شما اجازه میدهید به راحتی این موضوعات که برداشت شخصی افراد از دین میباشد در این کانال رواج یابد علاوه بر اینکه برای سخنان خود از دلایل متقنی (قرآنی روایی در کل دینی نه برداشت شخصی) هم استفاده نمیکنند. پست آخری که اجازه انتشار دادید وبه ظاهر طلبه‌ای از قم غیرت را برایمان معنا کرد شاهد این موضوع است اگر نمیدانید بدانید که همین آقای وحید خراسانی آن زمان که آقایان تنها در صفحات مجازی به یاری زلزله زدگان کرمانشاه می‌پرداختند۱۱۰کانکس برای ایشان فرستاد وامور خیر دیگری انجام دادند که اینجا مجال بازگویش نیست فرق ایشان با بقیه این است که برخلاف دیگران از بوق وکرنا کردن این مسائل را خوشایند نمیدانند. آخر چگو ...
  • گزارش تخلف