مرجع محتوای تخصصی مطالعات اجتماعی دین: نشستها، همایش ها، پایان نامه ها، معرفی کتاب، مقالات، پژوهشها و یادداشت‌های تحلیلی. اطلاع رسانی، تبادل و دریافت مطلب: مریم محمدی اکمل @maryam_mohamadiakmal


🔵مجموعه سخنرانی‌های مربوط به دین در چهارمین همایش پژوهش اجتماعی و فرهنگی در جامعه ایران

انجمن جامعه شناسی ایران- ۵ تا ۷ دی ماه ۱۳۹۶ - دانشکده علوم اجتماعی دانشگاه علامه طباطبایی در قالب فایل‌های جداگانه:.۱- «چالش‌های دینداری در جهان مدرن». محمدباقر تاج الدین. «نابسندگی جامعه شناسی در مطالعه ایمان وجودی». مسعود زمانی مقدم. «تجربه دینی زیارت در دو سپهر عراقی و ایرانی». محمدرضا پویافر. «دینداری و اخلاق». محمدرضا کلاهی. وگروههای مرجع جوانان شهر قم». ...
  • گزارش تخلف

🔷گفت‌وگوی عصراندیشه با دکتر سیدحسین سراج زاده. دانشیار جامعه شناسی دانشگاه خوارزمی

🔹فردی شدن دینداری‌ها معلول گرایش جامعه ایران به عرفی شدن🔹. 🔺اگر عرفی شدن را به معنای رخت بربستن دین از دنیا و بسته شدن پرونده دین به دلیل رشد علم و عقلانیت ابزاری در جهان مدرن بدانیم، برداشت درستی نیست.. 🔺در کشورهایی هم که آمیزش دین و سیاست اتفاق افتاده و در حال حاضر مبنای سیاست در آنها دینی است، مشکلات متعددی وجود دارد. خود ایران یکی از نمونه‌های بارز آن است.. 🔺به نظر می‌رسد عملکرد نادرست نهاد سیاستی که خود را به نهاد دین منتسب می‌داند، منجر به کاهش سرمایه اجتماعی نهاد دین می‌شود.. 🔺برداشتی که از مجموعه‌ای از مناسک دینی به خصوص عاشورا - که مهم‌ترین جلوه مناسک جمعی را دارد- می‌شود با برداشت رسمی و سنتی غالب متفاوت است.. 🔺اصولگرایان فکر می‌کنند برداشت آنها بازنمای مذهب و دین ناب و خالص است و گاهی اوقات به خودشان حق می‌دهند که حال که حکومت باید دینی باشد پس باید حرف ما غالب باشد.. 🔺یکی از جلوه‌های خصوصی شدن دین داری‌ها همین تنوع آن هاست.. 🔺چرا امروز در جامعه ایران که در آن دین نفوذ دارد و همه اجزای مدیریتی اش ظاهرا در کنترل نهاد دین است، با افول معیارهای اخلاقی در زندگی روزمره روبه رو هس ...
  • گزارش تخلف

🔷مناظره علیرضا شجاعی زند و حسن محدثی؛

جامعه شناسی دین در کشور ما دشوار است/ نقد دغدغه‌های جامعه شناسان. علیرضا شجاعی زند، استاد دانشگاه تربیت مدرس و حسن محدثی، استاد دانشگاه آزاد طی مناظره‌ای به موضوع دغدغه جامعه شناسان و بی اعتنایی آنها نسبت به برخی موضوعات مانند اربعین پرداختند. خبرگزاری مهر، گروه دین و اندیشه_خداداد خادم:. بحث پیاده‌روی اربعین یکی از آئین‌هایی است که در سال‌های اخیر به صورت بسیار باشکوه برگزار می‌شود. نظریات متفاوتی در زمینه اربعین در بین اندیشمندان علوم انسانی وجود دارد. به طوری که برخی آن را به دوگانه حکومتی- مردمی تقسیم‌بندی می‌کنند. همچنین برخی دیگر آن را از زاویه دیگری نگاه کرده و آن را آئینی برخاسته از آئین عاشورایی عراقی می‌دانند. بحث دیگر در این زمینه بحث اسطوره‌ای بودن این مناسک است …در همین راستا با دو جامعه‌شناس دین علیرضا شجاعی‌زند، استاد دانشگاه تربیت مدرس و حسن محدثی استاد دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران مرکز، که در این زمینه آرایی متفاوت دارند، در قالب یک میزگرد به گفت‌وگو نشسته‌ایم. بخش نخست این گفت‌وگو که بیشتر متمرکز بر بررسی وضعیت جامعه شناسی دین در ایران است در ادامه آمده است؛. ...
  • گزارش تخلف

🗞گفتگوی عصراندیشه با دکتر حسن محدثی.. 🔹اعتبار اجتماعی دین در جامعه افول کرده است🔹

🔺جامعه دینی ما هم آرام آرام متنوع شد؛ یعنی دیدگاه‌ها و نظام‌های ارزشی جدیدی تحت تأثیر دنیا‌ی مدرن شکل گرفت و جامعه هم به سمت موزاییکی شدن پیش رفت.. 🔺کاری که پهلوی می‌کند این است که به نحو آمرانه‌ای می‌خواهد از نظم اجتماعی سیاسی، دین زدایی کند که در ظاهر این گونه پیش می‌رود اما در واقع نه.. 🔺یادم می‌آید ما در روستا زندگی می‌کردیم و مرجع تقلید پدر من، آیت الله خویی بود. ایشان در نجف حکم صادر می‌کرد و ما زندگیمان در روستا در اثر این حکم تحت تأثیر قرار می‌گرفت.. 🔺در خیلی از حوزه‌ها ورودهای اشتباهی صورت گرفت. مثال کسانی که می‌خواستند جامعه را اسلامی کنند تمرکز عمده شان روی ظاهر بود. یکی از آفات جدی دین‌دارسازی آمرانه همین ظاهرگرایی بود.. 🔺ینکی از خطاهای بزرگ نیروهای دینی مسلط و رسمی همین است که در واقع تلاش کردند دین را در مناسک خلاصه کنند.. 🔺اگر بخواهیم واقعا مشکل را حل کنیم باید دین از حالت آمرانگی خارج شود.. ...
  • گزارش تخلف

🔷نگاهی به رشد جمعیت اهل‌سنت کشور | توطئه‌ای درکار نیست.. مهدی مسائلی

🔹دوستان ناآگاه گاهی مجری نقشه‌های دشمنان تفرقه افکن هستند. انتشار سریع اخبار نادرست و شبهات یکی از خدمات این افراد به دشمنان است. بارها شنیده و خوانده‌ایم که بعضی با استناد به سخنان و تحلیل‌های نامعتبر از غلبه جمعیت اهل‌سنت ایران در آینده نزدیک سخن گفته و به صورت نمونه اظهار می‌کنند: «با این روند فرزندآوری اهل‌سنت احتمالا تا ۲۰ سال آینده اکثر جمعیت ایران را اهل‌سنت تشکیل خواهد داد!» متأسفانه افرادی مغرض یا ناآگاهی چنین مطالبی را در قالب گزارش و بولتن تنظیم کرده و برای علما و متولیان مذهبی ارسال می‌کنند. ولی برای دریافت واقعیت باید نگاهی به آمار رسمی کشور داشته باشیم …🔸طبق آخرین نتایج سرشماری عمومی نفوس و مسکن که در سال ۱۳۹۵ شمسی انجام شد، میانگین رشد جمعیت کشور ۱/۲۴ (یک ممیز بیست و چهارصدم) درصد بود است. در این میان رشد جمعیت استان تهران ۱/۷۲ (یک ممیزهفتاد و دو صدم) بوده است و رشد جمعیت استان قم ۲/۲۳ (دو ممیز بیست و سه صدم) درصد می‌باشد. حال اگر نگاهی به رشد جمعیت استان‌های سنی نشین داشته باشیم، می‌بینیم که استان کردستان که تقریبا۸۵ درصد جمعیت آن سنی هستند رشد جمعیتی برابر با ۱/۴۲ (یک ...
  • گزارش تخلف

🔷در میانه فقه و اخلاق. (گزارش یک طلبه از جدال فکری خود).. 🔸خانم س

ن. م. 🔹همیشه این سوال رو از خودم می‌پرسم که درس طلبگی چه تاثیراتی روی رفتار و اخلاق من برجای گذاشته، اگر طلبه نشده بودم چه وضعیتی داشتم؟ شاید دیگران هم گاهی به این سوال فکر کنند سعی میکنم آنچه ذهنم را درگیر کرده است را مطرح کنم …🔹زندگی آرامی در تهران داشتم، دلم میخاست زندگی خدایی داشته باشم. تصمیم گرفتم درباره خدا و دین بیشتر بدونم. سه‌شنبه‌ها عصر با کاروان به مسجد جمکران می‌رفتیم. با دوستم قراری گذاشته بودیم هر کدوم از ما، تفسیر بخونیم و بیایم به هم توضیح بدیم. در مسیر مدرسه، داخل اتوبوس برا هم فهم خود از آیات ارایه می‌کردیم. وقتی مسجد محله می‌رفتم حال خوشی دست می‌داد هر روز فکر می‌کردم یک پله به خدای خود نزدیک‌تر می‌شوم. ...
  • گزارش تخلف

🔷 [چهار کتاب در دست انتشار حسن محدثی (دین و شادی، عیار جامعه‌شناسی در بوته‌ی نقد: چهار نقد به فرامرز رفیع‌پور، روایت ایرانی جامعه‌

محدثی، نویسنده کتاب «دین و شادی» مطرح کرد. اغلب مردم ایران از اینکه زیاد بخندند، نگران هستند. حسن محدثی از اتمام تالیف کتاب «دین و شادی» ‌ خبر داد و گفت: در این کتاب بیان کردم که اغلب مردم ایران از اینکه زیاد بخندند نگران هستند و سعی می‌کنند شادی خود را از طریق درونی کنترل کنند. اغلب مردم ایران از اینکه زیاد بخندند، نگران هستند. حسن محدثی، عضو هیات علمی گروه جامعه‌شناسی دانشگاه آزاد اسلامی در گفت‌وگو با خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا) از پایان تالیف کتاب «دین و شادی» ‌ خبر داد و گفت: تحقیقات متعددی درباره رابطه دین و شادی انجام شده که نشان می‌دهد دین تاثیرات مثبتی در زندگی فردی و اجتماعی افراد دارد. وی ادامه داد: در این کتاب تلاش من این است که به آموزه‌هایی بپردازم که نشان می‌دهد در فرهنگ تشیع پتانسیل‌هایی وجود دارد که مانع از شادی است. البته آموزه‌های اسلام و رفتار پیامبر این‌گونه نیست بدین معنی که در فرهنگ قرآنی و رفتار پیامبر ما عناصر ضدشادی نمی‌بینیم اما بعدها به دلیل تحولاتی که به وجود آمد در فرهنگ دینی عناصری اضافه شد که مانع از شادی شده است. محدثی با بیان اینکه طی قرون مختلف از دو ط ...
  • گزارش تخلف

محدثی در پایان از نگارش کتاب دیگری با عنوان «عیار جامعه‌شناسی در بوته نقد: چهار نقد به فرامرز رفیع‌پور» خبر داد و گفت: این کتاب اث

همچنین کتاب دیگر من با عنوان «روایت ایرانی جامعه‌شناسی دین» مشتمل بر دو جلد منتشر خواهد شد که جلد اول آن شامل مبانی مجوز گرفته است و جلد دوم نیز که شامل بینش و نظریه‌هاست در انتظار مجوز است و به‌زودی چاپ می‌شود.. منبع: خبرگزاری کتاب ایران، ایبنا … ...
  • گزارش تخلف

محسن حسام مظاهری. اما یک وقت است از نوع رویکرد و تفکر حجتیه‌ای حرف می‌زنیم

فارغ از سرنوشت سازمان انجمن، به نظر من آنچه شاهدش هستیم رشد زمینه قبول در جامعه مذهبی در قبال رویکرد حجتیه‌ای است؛ نه لزوما خود انجمن. به این معنا با ظهور جریان نوحجتیه در مجامع و محافل مذهبی مواجهیم …🔹پرسش مهم این است که حجتیه چطور و چرا شکل گرفت؟ مرحوم حلبی، موسس انجمن، کسی است که در کارنامه‌اش سوابق مبارزاتی گسترده‌ای در دوره نهضت ملی شدن نفت دارد. یعنی در آغاز با یک حلبی سیاسی و فعالی اجتماعی و کنش‌گر جدی عرصه سیاست مواجهیم. اما شرایط پس از کودتای ۲۸ مرداد، یک فضای سرخوردگی عمیق و گسترده را در بین قشری از متدینان جامعه پدید می‌آورد. یک احساس شکست از کنش سیاسی که نهایتا در کسانی مانند مرحوم حلبی به کناره گیری از میدان سیاست انجامید. به عبارت دیگر حجتیه مولود سرخوردگی و شکست در میدان سیاست است. شوک حاصل از این شکست و عوامل مقوم دیگری مثل رشد جریانهای الحادی چپ‌گرا و یا فرقه‌های مذهبی رقیب تشیع، در بخشی از جامعه شیعی به بروز احساس خطر هویتی انجامید که نتیجه‌ی آن پررنگ‌تر شدن مرز‌ها و ایستادگی بر سرحدات «هویتی» بود.. 🔹مشابه این شرایط هرگاه پدید آید، می‌توان کنش‌های مشابه را انتظار کشید ...
  • گزارش تخلف