یک لیوان چای داغ، نوشته‌های حامد قدوسی hamed_ghoddusi

یک لیوان چای داغ، نوشته‌های حامد قدوسی hamed_ghoddusi

در دانش‌گاه استیونس نیوجرسی اقتصاد درس می‌دهم. حوزه تخصصم اقتصاد خرد کاربردی، اقتصاد انرژی و منابع طبیعی، مدیریت ریسک و کنترل بهینه تصادفی است. به علوم انسانی هم علاقه‌مندم. مسایل توسعه و سیاست‌گذاری ایران را دنبال می‌کنم و گاهی چیزهایی می‌نویسم.

آب مجازی: نتیجه‌گیری‌های نادرست

در محافل تخصصی اقتصاد آب و محیط‌زیست مفهوم آب مجازی (و با اندکی تسامح ردپای آب) به عنوان موضوعی «زیاده از حد جدی‌گرفته‌شده» (Oversold) مطرح است. به این معنی که آب مجازی به مثابه یک مفهوم توصیفی و نسبتا مکانیکی که طبعا ظرفیت تحلیلی و توصیه‌ای محدودی دارد بسیار پرطرفدار شده است. کسانی که سعی کرده‌اند تحلیل‌های جدی روی این مفهوم سوار کنند به خلاء‌های نظری یا امپریکال جدی برخورده‌اند و در نتیجه ادبیات انتقادی روی این مفهوم زیاد است … به عنوان مثال، یکی از مشکلات مفهوم آب مجازی (به عنوان ابزاری برای آگاهی بخشی عمومی) این است که هیچ چیزی در مورد «کم‌یابی» یا «ارزش سایه» آب مصرف شده برای محصولات مختلف نمی‌‌گوید و همه این آب‌ها را با هم یکی می‌گیرد. در حالی‌که محصولات صنعتی و کشاورزی که در نقاط مختلف دنیا تولید شده‌اند، از منابع آب با درجه کم‌یابی و استرس مختلف استفاده کرده‌اند و در نتیجه مقایسه «ردپای آب» آن‌ها بدون توجه به این موضوع، شبیه مقایسه سیب و گلابی است.. به این مثال دقت کنید: بارها و بارها شنیده‌ایم که یک کیلو گوشت گاو به چیزی بین پنج هزار تا پانزده هزار لیتر آب برای تولید نیاز دارد ...

روشن‌فکر غیرسازنده

اخیرا چند تا مطلب دیدم که در تلگرام دست‌ به دست می‌شود در نقد «روشن‌فکر غرزن و غیرسازنده» *. حرف‌شان این است که اگر نقد می‌کنید، راه حل هم بدهید، عمل‌گرا باشید و از ایده‌آلیسم دوری کنید. با تجربه‌ای که از فضای مجازی دارم، برایم عجیب نیست که چنین مطالبی فورا محبوب می‌شوند. ولی راستش روح این مطالب گاه افتادن از آن سر بام است. نشاندن این جور قیدها بر تن روشن‌فکر و منتقد، تهی کردن نقد از معنای رادیکال و ویران‌گر آن، و تبدیل منتقد/روشن‌فکر به یک کانفورمیست و توجیه‌‌گر وضع موجود است. کار روشن‌فکر/منتقد ارائه راه‌حل (خصوصا راه‌حل عملی) و ساختن نیست، دیدن سوراخ‌ها و خلاء‌ها و شکاف‌ها و تضادها و برجسته کردن و فریاد کردن آن‌ها است. روشن‌فکر واقعی قادر به دیدن نقطه‌کورهایی است که در غفلت دسته‌جمعی جامعه گم می‌شوند …. فراموش نکنیم که رستگاری جامعه محصول کار یک گروه نیست، حاصل تعامل ده‌ها نگاه و تخصص و روحیه متفاوت و متضاد است. کار ساختن را به تکنوکرات‌ها و اقتصاددانان و سیاست‌مداران و کارآفرینان بسپاریم و روشن‌فکر را هم در مقام ناظر سخت‌گیر و تیزبین فرآیند سازندگی ببییم. ...

مصایب و خوشی‌های ارز نفتی (اندیشه پویا شماره ۵۱)

نرخ ارز در هم هجای دنیا یک متغیر مهم اقتصاد کلان برای سیاست‌گذاران و بنگاه‌هاست ولی کمتر می‌بینیم که مردم عادی درگیر نرخ ارز کشورشان باشند، در واقع بسیاری از آنان احتمالا هیچ اطلاع و علاقه‌ای به بحث نرخ ارز ندارند. نرخ ارز در کشور ما برعکس، اهمیت روزمره برای عامۀ مردم دارد و تصمیمات و متغیرهای زیادی به آن گره خورده است. از سال‌های قبل انقلاب خبر ندارم ولی تقریبا در تمام سال‌های پس از انقلاب خصوصا پس از پایان جنگ دیده‌ایم که قیمت دلار به طور مداوم یک دغدغه و مسئلۀ بزرگ برای جامعۀ ایران بوده است. می‌توان چند سؤال کلیدی در این رابطه طرح کرد: ۱) چرا مسئلۀ نرخ ارز برای مردم کشور ما این قدر حیاتی است؟ ۲) چرا در حالی که سیاست ارزی در اکثر کشورها تبدیل به امری روتین شده است و یا اساسا از دستور کار کنترل دولت خارج شده است، در. اقتصاد ایران هنوز موضوعی است که بر سر اصول آن توافق نظر وجود ندارد و مدیریت آن‌هم پیچیده و غیربدیهی است؟ ۳) چرا بر خلاف اکثر اقتصادهای دیگر که نرخ ارز در آ نها نوسان دائمی ولی کوچک و پیوسته دارد، قیمت ارز در تاریخ سی سال گذشتۀ کشور با جهش‌های ناگهانی و بزرگ مواجه شده است؟ ...

دو نوع اقتصاددان، درسی از هندوستان

یک بار یک دوست هندی یک الگوی به شدت ساده‌سازی شده و فروکاسته از دسته‌بندی اقتصاددانان معروف هندی ارائه کرد که مکانیسم پشت آن برایم خیلی جالب بود و خیلی‌ها به سرعت در آن جا می‌شدند. طبعا مثل هر دسته‌بندی ساده‌ساز دیگری، کلی استثناء می‌توان برای آن پیدا کرد - خود من می‌توانم فوری استثناء‌های زیادی ارائه کنم - ولی با قبول ریسک این خطا، بد نیست به ادعای آن فرد توجه کنیم …۱) تیپ اول: فامیلی معمولا به «جی» ختم می‌شود که نشان از بنگالی بودن فرد است (مثلا بنرجی معروف MIT). کارشناسی اقتصاد در یک کالج خوب در هندوستان (مثلا در کلکته)، کارشناسی ارشد و دکترای اقتصاد از دانش‌گاه‌هایی مثل LSE، آکسفورد، هاروارد یا برکلی. مثال‌ها: بنرجی، دبراج رای (ان وای یو)، داسگوپتا، آمارتیا سن،. تخصص: توسعه، نیروی کار، بهداشت، منابع طبیعی و ….۲) تیپ دوم: لیسانس مهندسی برق یا مکانیک از IIT، ارشد MBA از موسسه مدیریت هند، دکترا MIT، کارنگی ملون، UCLA. مثال‌: سورش سوندارسان (کلمبیا)، دیکسیت (پرینستون)، کوتهاری (MIT). تخصص: اقتصاد مالی، اقتصاد ریاضی، نظریه بازی و … …این دسته‌بندی را اگر جدی بگیریم یک چیزهایی به ما می‌گو ...

اقتصاددان‌ها گاهی به درد هم می‌خورند!.. احتمالا فیلم «پست» (The Post) را دیده‌اید

اگر دیده‌اید یا خوانده‌اید، این مطلب شاید برای‌تان جالب باشد …فرض کنیم گلدانی داریم که داخل آن ۳۰ تا گوی سیاه و «روی هم رفته» ۶۰ تا گوی قرمز و زرد (ولی نمی‌دانیم چه قدر از هر کدام) داریم. به افراد اجازه یک شرط‌بندی می‌دهیم: اگر گوی انتخابی آنان در آمد یک دلار پرداخت می‌کنیم و اگر برعکس در‌آمد یک دلار دریافت می‌کنیم. بیش‌تر افراد ترجیح می‌دهند که روی گوی سیاه شرط‌بندی کنند. تا این‌جا هیچ اشکالی ندارد، ترجیح افراد است. حال دوباره شرط‌بندی را با سیاه و زرد تکرار می‌کنیم. باز همان افراد عمدتا ترجیح می‌دهند روی گوی سیاه شرط ببندند. این جا یک مشکلی بروز می‌کند: هیچ مشکلی ندارد که افراد در آزمایش‌های انفرادی ترجیح بدهند سمت گویی که تعداد دقیقش را می‌دانند (گوی سیاه) شرط ببندند. مشکل، ولی، جایی بروز می‌کند که در دو شرط‌بندی روی همان گلدان هر دوبار شرط‌‌‌بندی گوی سیاه را ترجیح می‌دهند! (شرط‌بندی در آزمایش‌های اقتصادی، معیارهای از ترجیح ریسک مثل سرمایه‌گذاری در بازار مالی و خرید بیمه در زندگی واقعی است) …چرا می‌گوییم انتخاب گوی سیاه هر دو بار مشکل دارد؟ ...

اقتصاددان‌ها به چه دردی می‌خورند؟

یکی از سخن‌رانان کلیدی همایش جهانی اقتصاد منابع و محیط‌زیست، سخن‌رانی خود را حول سه محوری که اقتصاددانان می‌توانند ارزش افزوده‌ای خلق کنند سامان داده بود و در هر محور خلاصه‌ای از مقالات علمی در مورد سیاست‌های مدیریت محیط زیست را خلاصه می‌کرد. با مقداری بومی‌سازی و بازنویسی توسط من، این سه محور مد نظر سخن‌ران عبارتند:.۱) اقتصاددانان به‌تر از بقیه می‌‌توانند تخمین‌های علی (Causal Estimates) از اثر سیاست‌های مختلف روی متغیرهای خروجی ارائه کنند. می‌‌دانیم که همه تخمین‌ها خطا دارد ولی نکته کلیدی این است که داشتن مجموعه‌ای از تخمین‌های غیرایده‌ال خیلی به‌تر از خالی کردن عرصه و سپردن آن به عددها و افسانه‌‌هایی است که هیچ مبنای دقیق و تحلیلی ندارند..۲) اقتصاددانان مجهز به ابزارهایی برای درک دینامیک‌های سیستم‌های پیچیده هستند که شهود افراد عادی ممکن است نتواند آن‌ها را ببینید. اقتصاددانان به طور خاص، در دیدن بده-بستان‌ها (Trade-off) های موجود در سیستم‌ها و درک این‌که که به ازای هر چیزی که به دست می‌آوریم جای دیگری چیزی را از دست می‌دهیم قوی هستند …۳) اقتصاددانان می‌تواند سیاست‌های بهینه در شرای ...

رییس بانک مرکزی

نمی‌دانم سرنوشت رییس جدید بانک مرکزی چه خواهد شد ولی اگر جای روحانی بودم، فرهاد نیلی را از نمایندگی ایران در بانک جهانی فرا می‌خواندم و به ریاست بانک مرکزی می‌گذاشتم. بانک مرکزی در شرایط فعلی کسی را لازم دارد که هم اقتصاد کلان و هم اصول بانک‌داری را بداند، با بحث مدیریت بحران‌های ارزی و ترازپرداخت‌‌ها آشنا باشد، شخصیت خوش‌‌نام و بی‌حاشیه‌ و غیرسیاسی و فعالی داشته باشد و اعتبار لازم را بین متخصصان و اهل کسب و کار داشته باشد …تماس با نویسنده ...

نکته فنی: منحنی هزینه نهایی صعودی

پیام‌های زیادی از دوستان داشتم که موضوع «هزینه نهایی صعودی» برای‌شان کمی ناآشنا و غیرشهودی بود. بسیاری از این دوستان قبلا درس اقتصاد خرد یا اقتصاد مدیریت داشتند که در آن به دانش‌جویان می‌آموزیم که قیمت در بازار رقابتی برابر با هزینه نهایی است و سود اقتصادی بنگاه‌ها هم برابر با صفر است. سوالی که خیلی‌ها مطرح کردند این بود که «چرا بنگاه‌هایی که هزینه تولید کم‌تر دارند، بنگاه‌های با هزینه بالاتر را از بازار بیرون نمی‌کنند که نهایتا رابطه P=MC در سطح هزینه نهایی بنگاه‌های کارا باشد؟». سوال خوبی است و خود من هر وقت اقتصاد انرژی و منابع درس می‌دهم اتفاقا کلاس را با همین بحث شروع می‌کنم و شهودی که دانش‌جویان از دروسی مثل اقتصاد مدیریت و اقتصاد خرد مقدماتی به دست اورده‌اند را به چالش می‌کشم تا برای ادامه بحث آماده شویم. اول پاسخ کوتاه بدهم: نکاتی که در مورد رفتار قیمت و هزینه نهایی در خرد مقدماتی می‌آموزیم معمولا در سطح یک بنگاه است و برای تحلیل «تعادل در صنعت کل یک صنعت» کافی نیست یا حتی می‌تواند پرخطا باشد. مثلا یکی از نکاتی که هر کسی در ابتدای یک درس اقتصاد مدیریت می‌آموزد این است که «وقتی ...

آیا تخصیص ارز ارزان باعث کاهش قیمت در بازار داخل می‌شود؟ (بخش سوم)

دو بخش قبلی این مطلب عمدتا بر رفتار خرد بازار متمرکز بود. حال کمی به نتایج کلان موضوع فکر کنیم. بسیاری از دوستان یک سوال کلیدی مطرح کردند: نتیجه تحلیل چه می‌شود اگر همه تابع عرضه با ارز ۴۲۰۰ باشد؟ (به عبارت دیگر قطعه مربوط به بخش ۴۲۰۰ تومانی در شکل قبلی آن قدر بزرگ باشد که تابع تقاضا، نمودار عرضه را در آن ناحیه قطع کند). اجازه بدهید با هم به این سوال فکر کنیم …۱) آیا می‌توان به همه کالاها آن قدر ارز جهانگیری تخصیص داد که نمودار عرضه همه کالاها روی قطعه ۴۲۰۰ ای باشد؟. پاسخ: تا سال قبل که نرخ دلار آزاد همین بود بلی. ولی در شرایط فعلی خیر، چون اگر این طور بود که دیگر بازار آزادی برای دلار ۷۰۰۰-۸۰۰۰ تومانی شکل نمی‌گرفت. همین که بازاری برای دلار گران‌تر هست، به این معنی است که نمودار عرضه/تقاضای برخی کالاها روی قطعه بازار آزاد هم را قطع می‌کنند …۲) خب پس اگر این طور است، آیا نمی‌توان به برخی کالاها به حد کافی ارز ۴۲۰۰ ای تخصیص داد و به بقیه کالاها ارز آزاد؟ این طوری حداقل دو قیمتی بودن را در داخل بازار یک کالا از بین برده‌ایم و به عبارتی یک «تبعیض قیمتی» بین مصرف‌کنندگان کالاهای مختلف ایجاد ...

نمودار عرضه و تقاضا در شرایط واردات با دو نرخ مختلف که یکی از خوانندگان عزیز زحمت کشیدند

نمودار عرضه و تقاضا در شرایط واردات با دو نرخ مختلف که یکی از خوانندگان عزیز زحمت کشیدند

آیا تخصیص ارز ارزان باعث کاهش قیمت در بازار داخل می‌شود؟ (بخش دوم)

در بخش اول مطلب توضیح دادیم که قیمت تعادلی یک کالا را هزینه تولید «گران‌ترین» تولیدکننده (در بحث ما واردکننده با ارز غیر ۴۲۰۰) تعیین می‌کند. دوست عزیزی که اتفاقا مسوولیت اقتصادی مهمی هم در کشور دارند این نقد قاطع را روی مطلب ابراز کرده‌اند: «این نتیجه گیری، صحیح نیست. تخصیص ارز ارزان‌تر حتما روی قیمت کالاهای دریافت کننده ارز ارزان تاثیر دارد. اگر بازار را نزدیک به حالت رقابتی فرض کنیم قیمت را همه با هم تعیین می‌کنند نه تک تک فروشنده‌ها. اینکه قیمت کالا را واحدی که گرانترین هزینه را دارد تعیین می‌کند گزاره صحیحی نیست. درست است که هر تولیدکننده‌ای قیمتی که برابر با هزینه گرانترین واحد تولیدی خود است دریافت می‌کند ولی این قیمت لزوما برابر با هزینه نهایی تولیدکننده‌ای که ارز را گرانتر از بقیه خریده نخواهد بود». که خب تایید فرض اول ما بود که سیاست‌گذاران در مورد این اصل تصور روشن و دقیقی ندارند …من از دانش‌جوی کارشناسی این خطا را می‌پذیرم چون در سطح کارشناسی بحث را این قدر فنی باز نمی‌کنیم، ولی اگر دانش‌جوی تحصیلات تکمیلی اقتصاد چنین چیزی بگوید قطعا می‌گویم درس اقتصاد خرد یک را تجدید کند چو ...

آیا تخصیص ارز ارزان باعث کاهش قیمت در بازار داخل می‌شود؟

سال‌ها است که عدم توجه به یک اصل خیلی ساده و قوی اقتصاد خرد باعث سیاست‌گذاری‌هایی می‌شود که نتیجه‌اش فقط ریختن رانت در جیب یک عده است. جنس مساله این‌جا از نوع اقتصاد کلان نیست و فقط مبانی خرد لازم دارد …نکته‌ای که اقتصاد خرد به ما می‌آموزد این اصل ساده است - که البته معمولا شهود عادی افراد در مورد آن اشتباه می‌کند -: «اگر تعدادی کالا در بازار داشته باشیم که واحد‌های مختلف آن با هزینه متفاوتی تولید شده باشد، قیمت بازار کالا «فقط و فقط» به هزینه تولید «گران‌ترین واحد» بستگی خواهد داشت و هزینه تولید واحدهای قبلی هیچ تاثیری روی قیمت بازار ندارد. تفاضل هزینه تولید واحد آخر و بقیه واحدهای کالا به عنوان «رانت» به جیب تولیدکننده‌های با هزینه کم‌تر می‌رود.». نمونه عینی این موضوع را در بازار برق داریم: برق در هر لحظه از زمان با انواع فناوری‌ها (از آبی تا گاز و خورشیدی و الخ) تولید می‌شود و هزینه تولید این فناوری‌ها با هم فرق دارد. قیمت برق در هر زمان تابعی از هزینه تولید «ناکاراترین» (گران‌ترین) فناوری در آن لحظه است …حال به بحث ارز برگردیم. سیاست‌گذار ما سال‌ها است خیال می‌کند که اگر مثلا ارز ۴ ...

مصایب و خوشی‌های ارز نفتی (اندیشه پویا شماره ۵۱)

نرخ ارز در هم هجای دنیا یک متغیر مهم اقتصاد کلان برای سیاست‌گذاران و بنگاه‌هاست ولی کمتر می‌بینیم که مردم عادی درگیر نرخ ارز کشورشان باشند، در واقع بسیاری از آنان احتمالا هیچ اطلاع و علاقه‌ای به بحث نرخ ارز ندارند. نرخ ارز در کشور ما برعکس، اهمیت روزمره برای عامۀ مردم دارد و تصمیمات و متغیرهای زیادی به آن گره خورده است. از سال‌های قبل انقلاب خبر ندارم ولی تقریبا در تمام سال‌های پس از انقلاب خصوصا پس از پایان جنگ دیده‌ایم که قیمت دلار به طور مداوم یک دغدغه و مسئلۀ بزرگ برای جامعۀ ایران بوده است. می‌توان چند سؤال کلیدی در این رابطه طرح کرد: ۱) چرا مسئلۀ نرخ ارز برای مردم کشور ما این قدر حیاتی است؟ ۲) چرا در حالی که سیاست ارزی در اکثر کشورها تبدیل به امری روتین شده است و یا اساسا از دستور کار کنترل دولت خارج شده است، در. اقتصاد ایران هنوز موضوعی است که بر سر اصول آن توافق نظر وجود ندارد و مدیریت آن‌هم پیچیده و غیربدیهی است؟ ۳) چرا بر خلاف اکثر اقتصادهای دیگر که نرخ ارز در آ نها نوسان دائمی ولی کوچک و پیوسته دارد، قیمت ارز در تاریخ سی سال گذشتۀ کشور با جهش‌های ناگهانی و بزرگ مواجه شده است؟ ...

توضیحی در مورد یادداشت خانم میرهادی

چند روز پیش و پس از دیدن اکران آن‌لاین «توران خانم» روی سایت هاشور علاقه‌مند شدم در مورد فرزندان دیگر خانم میرهادی بیش‌تر بدانم (فرزند ارشدشان که ریاضی‌دان و استاد دانش‌گاه بوستون هستند را کمابیش از نزدیک می‌شناسم). در اینترنت به مطلبی برخوردم که بخشی از آن برایم جالب بود و روی کانال گذاشتم …امروز توضیحی از یکی از دوستان آقای میرفخرایی به این شرح دریافت کردم: «این روزها دستخطی از خانم میرهادی خطاب به دامادشان، آقای مهندس علی میرفخرایی، در فضای مجازی دست به دست می‌چرخد. برخی از دوستان و عزیزان، از صحت و سقم این یادداشت می‌پرسند. روشن است که این یادداشت خصوصی، فقط در اختیار دوست ارجمند جناب آقای مهندس میرفخرایی، قرار داشته است و خود ایشان برای بیان جلوه‌ای دیگر از مردم دوستی و نشان دادن شخصیت والای انسانی خانم میرهادی در اختیار فردی قرار داده است؛ اما توضیح ناقص و غیرواقعی، به تحریف این رویداد، انجامیده است. همان طور که در مصاحبهٔ بالا مشاهده می‌شود، این امر صحت ندارد.». قاعدتا اشاره به مطلب این کانال بر می‌گردد چون نقطه شروع آن مطلب احتمالا این‌جا بوده است. متن فشرده زیرعکس (در حدی که ت ...

آیا دولت ایران نئولیبرال است؟

یکی از تفریحات من این است که ممکن است در یک روز دو پیام بگیرم به این شرح که «شما نئولیبرال‌ها …» و در پیام دیگری بگویند «شما آزادی‌ستیزانی که بی‌خود برچسب نئولیبرال به ما می‌زنید». هر دو این پیام‌ها نادقیق است چون بنده و دوستانم نه طرفدار نئولیبرالیسم هستیم و نه تا جایی که اطلاع دارم به بقیه نئولیبرال می‌گوییم (ممکن است جایی سهوا چنین چیزی گفته باشیم) …در مورد این‌که آیا دولت ایران و سیاست‌های ۳۰ سال آخر «نئولیبرال» بوده است باید مفصل صحبت کرد و خواهیم کرد. در مقدمه عرض کنم من‌ هم مثل خیلی از دوستان معتقدم که برچسب نئولیبرال برای توصیف «کلیت» حرکت اقتصادی این ۳۰ سال مضحک است و وجود خارجی جدی ندارد. در عین حال، وجود برخی عناصر نئولیبرال در برخی سیاست‌ها را به صورت مطلق نفی نمی‌کنم و به جد معتقدم که از نقدهای موجود در مورد تبعات سیاست‌های نئولیبرال می‌توان چیزهای مهمی آموخت.. برای شروع بحث یک تعریف کاربردی و انضمامی ارائه می‌کنم که با هم به بحث و نقد بنشینیم. به عنوان یک اقتصاددان معتقدم که در حالت ایده‌آل قیمت‌‌ها باید در تعادل تعیین شوند. هر نوع انحراف قیمت‌ها از حالت تعادل (به خاطر دخ ...

🌟کارگاه گذشته، حال و آینده آزمایش‌های میدانی. 👤دکتر حسین جوشقانی

🌟کارگاه گذشته، حال و آینده آزمایش‌های میدانی. 👤دکتر حسین جوشقانی

💡 حضور برای علاقه‌مندان آزاد است. ✍️به دلیل محدودیت ظرفیت، ثبت نام الزامی:. 🔗 yon. ir/HDEfw. ☎️ ۶۶۰۶۵۱۳۹ ext.۱۱۵. 🆔

یادداشتی که توران میرهادی برای دامادش - که در شمال به کار تبدیل زمین‌های کشاورزی به ویلا اشتغال داشته - می‌نویسد

یادداشتی که توران میرهادی برای دامادش - که در شمال به کار تبدیل زمین‌های کشاورزی به ویلا اشتغال داشته - می‌نویسد

بعد از این یادداشت مسیر شغلی داماد عوض شده و الان مدیر اجرایی شورای کتاب کودک است.

مزد، بهره‌‌وری و چانه‌زنی.. از مثال همیشگی کتاب‌های درسی شروع کنیم

فرض کنیم یک زمین کشاورزی داریم، اول یک کارگر، بعد دو کارگر، بعد سه و الخ اضافه می‌کنیم. هر کارگری که به جمع اضافه می‌شود مقداری به محصول اضافه می‌کند ولی «مشتق» اضافه‌کردنش نزولی است، ما کارگران را تا جایی اضافه می‌کنیم که نقش آخرین کارگر در اضافه کردن محصول برابر با مزد رایج کارگر در آن روستا باشد. این مدل هم «تعداد» (تقاضای نیروی کار) و هم «مزد» کارگر را توضیح می‌دهد. چرا این مدل این‌جا کار می‌کند؟ یک دلیلش این است که نیروی کار می‌تواند به صورت کمابیش پیوسته و بدون سقف به مزرعه بپیوند.. حالا از مزرعه به شهر برویم. دو مثال از بین هزاران مثال موجود را در نظر بگیریم: هواپیمای مسافربری و دست‌یار (منشی) پزشک. یک طیاره را در نظر بگیرید که خلبان ندارد و بهره‌وری‌اش در آن لحظه صفر است. ما یک خلبان به طیاره اضافه می‌‌کنیم و ناگهان می‌توانیم سیصد نفر را جا به جا کنیم و مثلا از هر مسافر ۵۰ دلار سود کنیم. ...

گسست بهره‌وری و مزد در آمریکا. دلایل این گسست هنوز یک سوال باز است

گسست بهره‌وری و مزد در آمریکا. دلایل این گسست هنوز یک سوال باز است

منبع نمودار voxeu. org

پاسخی کوتاه به مطلب آقای دکتر طبیبیان

آقای دکتر طبیبیان عزیز، لطف کرده و پاسخی پدرانه و آموزنده به پیامی که خصوصی برای‌شان ارسال کرده بودم دادند و همان موقع هم پیام من و پاسخ خودشان را روی کانال‌شان منتشر کرده‌اند. مثل همیشه، هدف ما دمیدن در اختلاف با ایشان یا اتلاف وقت خوانندگان عزیز نیست و می‌خواهیم از این تجربه به عنوان یک موردکاوی چیزی برای خودمان بیاموزیم …در مقدمه دوستانه از ایشان گله کنیم که به نظر انتشار پیام خصوصی بنده به ایشان - بدون یک پرسش از من - کار درستی نبوده است. هر چند در آن پیام نکته محرمانه یا عجیبی نیامده که از افشای آن جای نگرانی باشد ولی به هر حال ماهیت این عمل غلط و خلاف اصول بوده است. من اگر جای ایشان بودم حداقل اجازه می‌گرفتم.. آقای دکتر چند نکته درست در مورد افراط دولت در مداخله در اقتصاد و آزادی‌های اقتصادی شهروندان گفته‌اند که من قطعا با ایشان موافقم و از تذکرشان هم استقبال می‌کنم..۱) آقای دکتر مدعی شده‌اند بنده فقط ام‌بی‌ای و فاینانس خوانده‌ام و از اقتصاد چیز زیادی نمی‌دانم. خب احتمالا اطلاعات‌شان ضعیف است و ضمنا به خودشان هم زحمت یک جست و جوی ساده را نداده‌اند که قبل از طرح یک اتهام در فضای ع ...